ذوالفقار علی بھٹو نوں دفن کرن دی اک آمر نوں اینی کالھی سی جو پھانسی توں مگروں جثہ ٹھنڈا وی نہیں ہویا سی کہ رات دے ہنھیرے وچ قبرے پا دتا گیا۔ اکبر بگٹی دے مہر بند تابوت نوں چھیاں دناں مگروں زمین دی جھولی نصیب ہوئی ایس لئی کہ قاتلاں نے اوہنوں غار پُٹ کے کڈیا، جتھے اوہنے اپنے سنگیاں نال پناہ لئی سی اوہدی دستی گھڑی، کالی عینک، مندری، تے سوٹی توں گواہی دلوائی گئی جو لوتھ کیہدی ہے۔
اوہدے قبیلے دے لوکاں تے اپنے بزرگ پردھان دی شہادت توں مگروں اسمان دور ہویا تے زمین سخت، اوہناں نے ٹولیاں وچ وطن چھڈیا تے در بدر ہوئے۔ اسیں فلسطینیاں دی اپنی ہی زمین تے دربدری دا نوحہ پڑھنے آں، پر جے ایہہ بلوچاں تے گزرے تے اوہناں نوں غدار سمجھنے ہاں۔ اوہدے قبیلے دے پچاسی ورہیاں دے بڈھے تے پنج ورہیاں دے نیانے گڈاپ دیاں پہاڑیاں وچ وڈے وڈے پتھر توڑ دے ہین ،اوہناں نوں کنکریاں وچ بدلدے ہین۔ میرے تے تہادے گھر بناون وچ کم آون والا کنکر۔ پچھوکڑ توں آون والی اک بھلی چکی آواز صدا لاوندی ہے۔ کنکر چن چن محل بنایا، ناگھر میرا، ناگھر تیرا، یہ ہے چڑین رین بسیرا۔
اوہدی شہادت دا دوجا سال پورا ہویا۔ اوہدا تے ان گنت بلوچاں دا بے گناہ خون آواز دیندا ہے۔ '' لاؤ تو قتل نامہ مرا، میں بھی دیکھ لوں، کس کس کی مُہر ہے سرِ محضر لگی ہوئی۔ اوہدی شہادت دے تیجے دیہاڑ میں لکھیا سی جو اخباری اطلاعواں موجب جنرل پرویز مشرف توں دھاڑے دی اجازت لئی گئی سی، ایس فوجی آپریشن دی ' کامیابی' توں مگروں اوہناں نے اُناسی ورہیاں دے اک بڈھے نوں دنیا توں مٹاون والیاں نوں اوہناں دی' کارکردگی ' تے سلاہیا تے اہنوں ' فتح' کہیا۔ ایہہ وی کہیا حکومت دی ' حاکمیت ' سختی نال نافذ کیتی جاوے گی تے شرپسنداں نال سختی نال نبڑیا جاوے گا۔ سرکاری تاریخ دان اوہناں دے ایہہ فرمان سنہرے حرفاں نال لکھن گے تے اوہناں نوں پک کروان گے جو اوہناں دا ایہہ '' کارنامہ ' رہندی دنیا تیکر یادگار رہوے گا۔
ساڈے ایتھے بنگالیاں ،پٹھاناں، بلوچاں ، سندھیاں تے اپنے قومی تے جمہوری حق منگن والیاں، کیہدے نال ایہہ ورتاء نہیں ہویا۔ ایس ورتارے نوں کھول کے لکھدیاں ہوئیاں میں لکھیا سی جو 26 اگست 2006 نوں تاریخ نے اک وار پھیر اپنے آپ نوں دہرایا۔ 79 سالاں دے بزرگ سیاست دان اکبر خان بگٹی نوں شر پسند کہہ کے فوجی آپریشن راہیں مار دتا گیا۔ ایہہ اوہ شر پسند تے پاکستان دا دشمن سی، جنہے 1947 وچ بلوچستان دے پاکستان نال الحاق لئی ووٹ پایا، ایہہ پکی گل ہے جو اک وڈی سازش دا مڈھ سی۔ ایہہ سازشی کراچی دے گرامر سکول وچ پڑھیا لہور دے ایچی سن کالج توں پڑھ کے نکلیا تے ات واد دی پڑھائی لئی آکسفورڈ یونیورسٹی ٹر گیا۔اوہدے کول تاریخ ، ادب تے فلسفے دیاں کتاباں دا ذخیرہ سی تے ایس لئی کہ اہناں کتاباں توں اوہ بمب بناون دے نسخے لے سکے، غالب جے پسند سی تے اوہدا کارن ایہہ سی جو اوہدے دیوان نال میزائل مارن دی تاریخ جانن لئی فال کڈنا سوکھا سی۔ انگریزی زبان تے ادب دا جانوں سی تے ایہدا کارن وی ایہو سی جو اوہنوں شیکسپیئر توں لے کے ٹی ایس ایلیٹ تیکر سب ہی کتاباں توں غداری تے شرپسندی دے کجھ نویں گُر مل جاندے سن۔
اکبر بگٹی نے قائد اعظم محمد علی جناح نال ملنی کیتی سی ، جنہاں نے مسکا کے اوہدے نال ہتھ ملایا سی۔ اوہ پکی گل ہے پاکستان دی تعمیر تے ترقی دا مخالف سی، انج دا ہوندا تے اُنی سو اکونجاہ وچ گورنر جنرل دا مشیر برائے تعلیم، صحت تے بحالی دا مشیر کیوں بن دا تے اپنیاں ذمے واریاں سوہنے طریقے نال ادا کیوں کردا؟ اکبر بگٹی وفاق پاکستان دا وڈا ویری سی۔ جے نہ ہوندا تے اُنی سو ستونجاہ وچ ملک فیروز خان نون دی وفاقی کابینہ وچ داخلہ تے دفاع دا وزیر بن کے پاکستان دے دفاع تے داخلی استحکام نوں مضبوط بناون دی جدوجہد کیوں کردا تے ملکی دفاع نوں اینا مضبوط کیوں کردا کہ ایس شعبے نال تعلق رکھن والے اج اوہنوں مار کے بیان دے رہے ہوندے جو اوہ شر پسند سی۔اوہنے اُنی سو اٹھونجاہ دے مارشل لاء نوں نہیں منیا تے جنرل ایوب خان نے اوہنوں ایبڈو ہیٹھ سیاست وچ حصہ لین لئی نااہل آکھ دتا سی، ایس لئی اوہ شر پسند سی۔ اوہ ملک دا حمیتی تے خیرخواہ ہوندا تے جنرل ایوب خان دے مارشل لاء دی حمیت کردا تے اُنی سو چھونجاہ دے آئین دی منسوخی تے فوجی آمر نوں سلاہندا تے وزارت قبول کردا۔ اوہ جمہوریت تے نکلے صوبیاں دا مخالف سی۔ ایس لئی اوہنے نیشنل عوامی پارٹی وچ رل کے ایوب خان دے خلاف تحریک وچ حصہ لیا تے ملک تے آئین تے قنون دی حکمرانی لئی جدوجہد کیتی۔
اوہ جے جنرل ایوب خان دی حمیت کردا تے نہ شر پسند ہوندا تے نہ غدار اکھواندا۔ اوہ اپنی لوکائی وچ پسند نہیں سی کیتا جاندا ایس لئی اُنی سو اٹھاسی وچ بلوچستان دا اسمبلی رکن چنیا گیا تے اوہدی جماعت نے اوہناں چوناں وچ قومی اسمبلی دیاں تن تے صوبائی دیاں چھ سیٹاں لیاں۔ اوہ بوہت وڈا شر پسند تے ملک دشمن سی ایسے لئی اوہنوں 1989 وچ بلوچستان دا وزیر اعلیٰ بنایا گیا۔ لوکائی وچ اوہدی غیر مقبولیت دا ایہہ حال سی جو اوہ 1990 دیاں چوناں وچ صوبائی اسمبلی دارکن تے 1993 دیاں چوناں وچ قومی اسمبلی دا رکن چنیا گیا۔
میں لکھیا سی جو ایس 79 سالاں دے تے ملک دے سب توں بزرگ سیاست دان نوں ٹھکانے لا کے پاکستان نوں اک وڈے خطرے توں بچا لیا گیا ہے۔ اوس ملک دشمن کولوں جان چھڈوا لئی گئی ہے جنہے مشیر، وزیر، گورنر، وزیر اعلیٰ تے قومی تے صوبائی اسمبلی دا رکن چون ہو کے گھٹو گھٹ اک درجن توں بوہتی وار وفاق پاکستان دے آئین ہیٹھ حلف چکیا سی ۔ تے جنہوں کئی وار فوج نے سیلیوٹ کیتا سی، گارڈ آف آرنر پیش کیتا سی تے اسٹیبلشمنٹ نے ودھائیاں دتیاں سن۔ اکبر بگٹی وطن دا محب نہیں، شرپسند سی۔ تسیں میری ایس گل تے حیران نہ ہوو ایس لئی کہ ساڈے ایتھے اہناں گلاں دے معنی بدلے گئے ہین۔ اوہ جیہڑے آئین تے قنون نوں پامال کردے ہین اوہ سلاہے جاندے ہین۔ ملک نوں توڑن والے سرکاری اعزاز نال دفنائے جاندے ہین۔ ملک دا سانجھا آئین بناون والے چنے ہوئے وزیر اعظم نوں سولی چاڑھن والے اپنے آپ نوں امیرالمومنین سمجھدے ہین، اوہ جیہڑے چنے ہوئے وزیر اعظم نوں بکتر بند گڈیاں وچ گشت کراوندے ہوئی جہاز دی سیٹ تے زنجیراں نال بنھ دے، ڈاکٹر قدیر خان نوں بندی بنا کے رکھدے، آئین وار وار توڑدے تے امریکہ بہادر دی جنگ لڑدے ہین۔ اوہناں نوں ایہہ حق تے وس ہے جو اوہ جنہوں چاہن شر پسند تے غیر محب وطن کہہ کے دنیا توں مٹا دیون تے جدوں اقتدار چھڈ کے جاون تے اوہناں نوں گارڈ آف آنر پیش کیتا جاوے۔
میرے موبائل تے سب توں بوہتے سنیہا بلوچ جواناں دے آوندے ہین۔ اک سنیہا وچ کہیا گیا ہے اسیں ایس عام بلوچ دی خوشحالی لئی جدوجہد کرنے ہاں جیہڑا گھاہ کھاندا ہے تے پتھراں تے سوندا ہے۔ اسیں اپنیاں چاہواں قربان کرنے ہاں۔ اپنے جواناں دا لہو نذر کرنے آں، صرف ایس لئی کہ بلوچاں تے ہوون والے ظلماں دی راہ روک سکیے۔
چلو ایہہ جوان تے ''غدار'' ہین۔ پر اوہناں بارے کیہہ کہو گے جیہڑے پاکستان دی سینیٹ دے رکن ہین، 25 اگست 2008 نوں کامران مرتضیٰ، سردار اسرار اللہ زہری، ڈاکٹر عبد المالک، حاجی محمد عدیل، پری گل آغا ، پروفیسر خورشید احمد، بیگم رانا یحییٰ تے حافظ عبدالرشید اک آواز ہو کے کہہ رہے سن ڈیرہ بگٹی، نصیر آباد، تربت تے مری دے علاقیاں وچ چواں پنجاں دناں توں آپریشن اپنے عروج تے ہے تے بے گناہ بلوچ مارے جارہے ہین۔ اوہناں وچوں بعضیاں نے کہیا ویلا کالھی نال لنگھ رہیا ہے، پہلوں اکثریتی صوبے مشرقی بنگال نوں کندھ نال لا کے مجبور کیتا گیا جو اوہ ساڈے توں وکھرے ہو جاون تے ہن ایہو کم اک نکے صوبے دے نال ہورہیا ہے۔
اسیں اکبر بگٹی دے خون توں شرمندہ واں کہ دو ورہیاں مگروں وی اوہناں دے قاتل چین نال رہندے ہین تے شرمندہ تے اسیں بی بی دے خون توں وی آں جیہدا قصاص منگن والے سارا کجھ بھل بھلا کے حکمرانی دا جشن مناوندے ہین۔
اکبر بگٹی دی شہادت تے 730 دیہاڑے لنگھ گئے تے اینے ہی دناں وچ اوہدے قبیلے دے ہزاراں لوک اپنے ہی وطن وچ بے وطن ہین۔ ایس قبیلے دے پچاسی ورہیاں دے بڈھے تے پنج سالاں دے نیانے نانِ جویں لئی گڈاپ دیاں پہاڑیاں وچ وڈے وڈے پتھر توڑ دے ہین، اوہناں نوں کنکریاں بناوندے ہین۔ میرے تے تہاڈے گھراں دے بناون وچ کم آون والے پتھر۔ پچھوکڑ توں آون والی بھلی چکی آواز صدا دیندی ہے۔ کنکر چن چن محل بنایا۔ ناگھر میرا، نا گھر تیرا، یہ ہے چڑین رین بسیرا۔
