ماں ہندی اے ماں دنیا والیو، "ماں دی پوجا رب دی پوجا، ماں رب دا ناں اے دوجا"کسے شاعر نے ایہہ بوہت سوہنیاں گلاں ماں بارے کہیاں ہین۔ کہیاں وی کیوں نہ جان کیونجے دنیا اُتے ماں ہی رب دا اصلی روپ ہندی ہے۔ اک انسانی زندگی نوں ماں ہی دنیا وچ لیاؤندی ہے اتے کوئی وی انسان آپنی ماں دا دین کدے وی نہیں دے سکدا۔ جدوں کوئی انسان پیدا ہندا ہے اوہدی سبھ توں پہلی پچھان آپنی ماں نال ہندی ہے اتے اوس توں اگلی پچھان ماں بولی نال۔ ماں آپنے بچے نوں جیون دین توں بعد آپنی بولی راہیں جیون جاچ سکھاؤندی ہے۔ ماں توں اگے بچے دے کئی رشتے بندے ہین اتے ماں بولی توں اگوں بچہ کئی ہور بولیاں اتے اعلیٰ تعلیم حاصل کردا ہے۔ اوہی بچہ جدوں وڈا ہندا ہے تاں اوہدے ماں توں شروع ہوئے رشتے توں بوہت سارے رشتے بن جاندے ہین۔ ہن اوہدے بوہت سارے سجن متر وی ہین اتے اوہنے ہن آپنی ماں بولی راہیں ہور بوہت ساریاں بولیاں سکھن دے نال نال اعلیٰ تعلیم وی حاصل کر لئی ہندی ہے۔
من لوو کہ ایہہ بچہ منڈا ہے اتے اوہدے ویاہ توں بعد اوہنوں اک جیون ساتھن مل جاندی ہے۔ ایہہ تاں ظاہر ہے کہ اوہدی جیون ساتھن اگلی پیڑھی وچوں ہون کرکے جوان وی ہے اتے منڈے دی ماں نالوں کم کار وی بوہتا کر لیندی ہووے گی۔ کیہ اک بندہ جو آپنے آپ نوں ودھیا انسان اکھواؤندا ہے، اک ودھیا جیون ساتھن ملن تے اوہنوں جیون دین والی ماں، جس توں رشتیاں دا مڈھ بجھا ہے، نوں بھل سکدا ہے؟ ایس طرحاں ہی اک چنگا انسان آپنی ماں بولی جس توں اوہنے وکھ وکھ بولیاں سکھیاں اتے شاید اگوں اوہناں بولیاں نال اعلیٰ تعلیم حاصل کیتی ہووے گی، اوہ زندگی وچ وی انگریزی ورگی جیون ساتھن آؤن توں بعد آپنی ماں بولی نوں کیویں بھل سکدا ہے؟
آپاں نوں اک گل کدے وی نہیں بھلنی چاہیدی کہ اک انسان جس نوں اک بولی آؤندی ہے اوہدے نالوں دو بولیاں جاندا بندہ بوہتا سوجھوان ہندا ہے اتے تن بولیاں سکھن والا اوس توں ودھ کیونجے اسیں جدوں وی کوئی بولی سکھدے ہاں تاں سانوں اوس خطے اتے ثقافت دا وی علم آ جاندا ہے جتھے دی اوہ بولی ہے۔ جس طرحاں اک چنگا انسان کئی سکے سبندھی، رشتے داراں دے ہندے آپنی ماں دا ستکار اُچا رکھدا ہے، اوس طرحاں ہی سبھ نوں آپنی ماں بولی دا ستکار وی بنائی رکھنا چاہیدا ہے۔
جس طرحاں جھونے والے پنڈ دا پرالی توں پتہ لگ جاندا ہے اتے گھر دے بھاگ ڈیوڑھی توں دس جاندے ہین، اوسے طرحاں ہی گھر وچ رہن والی ماں دی کیہ عزت ہے اوس دا پتہ لگ جاندا ہے گھر دے باہر لگے ناں والے پتھر توں۔ جیکر گھر باہر ماں بولی دا ستکار نہیں اتے گھر والے ماں بولی وچ گل نہیں کردے تاں ماں دے ستکار توں تاں آپاں سارے بھلے بھانت جانو ہاں کیونجے جیکر آپاں آپنی ماں بولی دا ہی ستکار نہیں کردے جس توں آپاں سبھ کجھ سکھیا ہے پھر ماں دا کتھوں کردے ہوواں گے؟
دنیا جتن والیو پنجابیو، اٹھو ویکھو، اج تہانوں تہاڈے گھر پنجابی صوبے وچ ہی تہاڈی ماں بولی دا ستکار کسے پاسے نہیں دسے گا۔ جیکر یقین نہیں آؤندا تاں آپنے آلےدوالے نگاہ مار کے دیکھو، تہانوں ہتھ وچ پھڑی اخبار توں علاوہ تہانوں تہاڈی ماں بولی وچ لکھیا کجھ نہیں دسدا۔ پنجابیو تسیں دیش دے ان داتا ہو دیکھو کہ کیہ تہاڈے صوبے وچ کساناں دے کم آؤن والے بیج، کھاداں، کیڑے مار دوائیاں اتے پنجابی لکھی ہوئی ہے اتے کیہ ٹریکٹراں اتے تہاڈی زندگی وچ کم آؤن والی ہور مشینری دی سانبھ سنبھال والی کاپی تہاڈی زبان وچ ہے؟ پنجابی اج بناں کجھ پڑھے ہی قرضے لے کے کھاداں، زہریلیاں دوائیاں اتے مشینری دی ورتوں کری جا رہے ہن۔ پنجابیو تہاڈی ماں بولی دنیا بھر وچ بولیاں جاندیاں ٧٠٠٠ توں وی ودھ زباناں وچوں ١١ ویں نمبر تے ہے کیونجے اج ٧ کروڑ توں وی ودھ لوکاں دی ماں بولی پنجابی ہے۔
پنجابیو اک گل آپاں ساریاں نوں نہیں بھلنی چاہیدی کہ جو قوم آپنی ماں بولی دی سکی نہیں اوہ کسے دی وی سکی نہیں ہو سکدی۔ اسیں سبھ ہزاراں سالاں توں کئی دھرماں اتے ذاتاں دے ہون دے بعد وی اکٹھے ہاں تاں اوہ آپنی ماں بولی کر کے۔ جیکر آپاں آپنی ماں نوں امر کرنا چاہندے ہاں تاں اوہ ماں بولی نوں بچاء کے ہی ہو سکدا ہے۔ جد کوئی انسان آپنی ماں بولی بولدا ہے تاں سمجھو کہ اوہ آپنی ماں نوں یاد وی کر رہیا ہے اتے اوس نوں ستکار وی دے رہا ہے۔ ماں بولی جے بھل جاواں گے ککھاں وانگو رُل جاواں گے اتے دنیا دی بھیڑ وچ گواچ جاواں گے۔
