ٹھیک پچھتر سال پہلوں جرمنی وچ نازیاں نے ہزاراں کتاباں نوں ساڑیا سی۔ ایس سلسلے وچ سنیچر نوں جرمنی دے کئی شہراں وچ اکٹھ رکھے گئے ہین۔ پچھہتر سال پہلاں ایسے دیہاڑ مشہور نفسیات دان سگمنڈ فرائیڈ تے کارل مارکس ورگے لکھاریاں دیاں کتاباں نوں ایہہ آکھ کے ساڑ دتا گیا سی کہ ایہہ یہودی سوچ توں متاثر ہین، جرمن کردار توں نہیں۔
بی بی سی دے نامہ نگاراں نے ایس دن دے حوالے نال کئی مراسلاں وچ دسیا گیا ہے کہ جرمنی دے دارالحکومت برلن وچ پچھتہر سال پہلاں جیس تھاں تے ہزاراں کتاباں نوں ساڑیا گیا سی اوتھے سنیچر نوں سکول دے نیانیاں نے اہناں کتاباں دیاں نظماں پڑھیاں۔
مئی اُنی سو تیتی وچ نازیاں نے برلن تے دوجے شہراں وچ کئی ہزار کتاباں نوں لائبریریاں تے لوکاں دے گھراں وچوں ضبط کر کے باہر سڑکاں تے ساڑ دتا سی۔
کتاباں ساڑن والے اہناں لوکاں دا آکھنا سی کہ ' ایہہ کتاباں فرسودہ ہین، جرمن تہذیب نال مطابقت نہیں رکھدیاں تے یہودی سوچ توں بوہت متاثر ہین'۔جنہاں لکھاریاں دیاں کتاباں ساڑیاں گئیاں اوہناں وچ تحلیل نفسی دے بانی سگمنڈ فرائیڈ کمیونیزم دے بانی کارل مارکس، ناول نگار ٹامس مان تے امریکی مصنف ارنسٹ کمیونیزم دے بانی کارل مارکس، ناول نگار ٹامس تے امریکی لکھاری ارنسٹ ہیمنگوے رلتی سی۔
ایسے دیہاڑ اُنیہویں صدی دے مشہور یہودی جرمن شاعر ہنرخ ہائین دیاں کتاباں وی ساڑیاں گئیاں جنہاں نے سو سال پہلاں اپنی اک نظم وچ ایہہ پیش گوئی کیتی سی کہ جتھے اج اوہ کتاباں ساڑ رہے ہین اوتھے اک دن انساناں نوں وی ساڑیا جاوے گا، تے نازی جرمنی وچ ایہو ہویا۔
اُنی سو تیتی وچ کتاباں نوں برباد کیتا گیا تے ایس دے کجھ ہی سال مگروں تقریباََ سٹھ لکھ بندیاں نوں ہولناک حالات وچ موت دا نشانہ بنایا گیا۔
