Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> کہندا بلھے شاہ >> کافی بلھے شاہ

کافی بلھے شاہ

August 12th, 2007
5 / 5 (3 Votes)

اک رانجھا مینوں لوڑیدا
کن فیکون اگے دیاں لگیاں
نیوں نہ لگڑاچوری دا
اک رانجھا مینوں لوڑیدا
آپ چھڑجا ندا نال مجھیں دے
سانوں کیوں بیلیوں ہوڑیدا
اک رانجھا مینوں لوڑیدا
رانجھے جیہامینوں ہو ر نہ کوئی
منتاں کر کر موڑی دا
اک رانجھا مینوں لوڑیدا
سانولیاں دے نین سلونے
سوہا دوپٹہ گوری دا
اک رانجھا مینوں لوڑیدا
احد احمد وچ فر ق نہ بلھیا
اک رتی بھید مروڑی دا

مشکل لفظاں دا معنے

لوڑیدا۔ چاہیداہے۔ لوڑ ہے
کُن فیکون۔ جد رب نے کہیا ''ہوجا'' تے خلقت پیدا ہوئی
نیوں۔ پیار، عشق، محبت
لگڑا۔ لگا
چھڑ۔ چھیڑو دا مطلب ہے ڈنگراں نوں چارن والا، چھڑ جاندا دا مطلب، ڈنگر پچھے چلاگیا
بیلیوں۔ جنگل
سانولیاں۔ سانولے رنگ دیا ں سوہنیاں
سلونے۔ کھچن والے، سوادلے
سوہا۔ سُرخ
احد۔ اک
؎احمد۔ جیس دی یہی ہی صفت کیتی جاوے، رسول دا ناں

سدھا مطلب

مینوں اک رانجھے دی لوڑہے
ساڈیا یاریاں خلقت بنن توں پہلاں دیاں لگیاں ہویانیں، ایہ کوئی چوری دا عشق نہیں
رانجھا آیوں تے اجڑ پچھے بیلے ٹر جاندا ہے، پر سانوں بیلے جاون توں کیوں روکیا جاندا ہے
رانجھے وانگ مینوں ہور کوئی نہیں، کوئی اوس دی تھاں نہیں لے سکدا، ایس لئی اوس نوں منتاں کر کر کے موڑنے آں سانولے رنگ دیاں سوہنیاں دیاں اکھاں وچ سواد ہےپر گوری دا دوپٹہ لال ہے
رب تے رسول وچ اک مر وڑی دا فرق ہے

کھلارواں مطلب

کافی دے وچ سب توں مڈھلا لفظ لوڑ دا ہے، کہیا جاندا ہے، تے ہے وی سچ، جو بندہ لوڑاں دا بانھا یا غلام ہے، تے لوڑاں دنیا دی شیواں نال جڑیاں ہویاں نیں۔ شیواں وستاں دی ایس لوڑ وچ ہر رشتہ وی اک شے ہوجاندا ہے، اک بے روح شے۔ ماپیاں تے اولاد نال ساک وی شیواں دی لوڑبن جاندی ہے۔ ایس لوڑاں دی چوفیرے وچ بندہ آپ گواچ جاندا ہے تے اوس دی ہر شے نال اوپریت(
alienation)ہوجاندی ہے۔ ایس لوڑاں دی بندھن وچوں بس اک رانجھا کڈھ سکداہے۔
رانجھے دی سینتر ہیر دے مونہوں بولدی ہے، تے ہیر سیال راٹھاں دی اتھر ی کڑی ہے جیس نوں عام بندے تہوں ودھ راٹھی دی، دابا پاون دی لوڑ ہے۔ پر ہیردا حسن، اوسی دی راٹھی اہناں لوڑاں وچ اوہ اپنے آپ کولوں گواچ گئی ہے، اوہ اپنے اندر نوں مان نہیں سکدی۔ اوہ اوہناں دی زندگی جی رہی ہے جیہڑے اوس دے حسن اوس دے دابے دے ولاویں وچ ہین۔ ایہ اوس دے چوری دے ساک ہین، ہن اوہ اپنے نال جڑے تے کیویں جڑے، کیویں دوجیا ں دی زندگی گذارن توں چھٹچے؟ ایہ اوہ پچھوکڑ ہے جیس وچ صرف اک رانجھے دی لوڑ ہے، اوہوہی اوس نوں چھٹکارہ دوا سکدا ہے۔

ہیر دا رانجھا کیہ ہے؟ ایہ اوہ بندہ ہے یا بندے دی سینت ہے جیہڑا دیس وطن، مالکی تے لوڑاں دیاں رشتیاں بھن تروڑ کے ساریاں حداں پار کے نکل آیا ہے۔ اوہ ظاہرا سماج وچ بہت تھلے لتھ گیا ہے، مجھاں دا چروال بن گیاہے، اک چاک ہو گیاہے، اوس دا ہن کسے شے تے مان نہیں رہیا۔ اوس دے پلے لکن دا مطلب ہے اک نمانے، بندے نوں رہبر مننا، پر اوس توں وکھ کوئی ہور ہیر نوں لوڑاں بدھی حیاتی توں نجات وی نہیں دواسکدا۔

رانجھے نال جڑت وی کوئی نویں نہیں ہے، بندے دا اصل رانجھا ہی سی جیس تے لوڑاں دی زندگی تے اینا ں بھار پایا، اوس تے اینا گھٹا تے کھیہ پائی ہے جو اصل ہوند بھلیکھے وچ چلی گئی ہے۔ کن فیکون سینتر ہے بندے دی لوڑا بدھی زندگی شروع کر ن دی اوس دی، پر کتے چیتے دیاں تہا ں وچ اصلی ہوند جیوندی ہے اجے وی۔

کہانی وی ایہو ہے جو آدم جنت وچ اپنے آپ نال جڑیا ہویا سی، ایہو اوسدی جنت سی، اوس نوں دوج نے اوس ویلے ماریا سی، پر جد اوس کنک دا دانہ کھا لیا تے دوج جم پئی تے اوس توں مگروں جنے وی رشتے جمے اوہناں پچھے کوئی لوڑسی، ہن جو وی رشتیا جوڑیا جا رہیاہے پر اصل اپنی ہی کسے لوڑ، کسے غرض نوں پورا کر رہیا ہے، جیہڑی اک چوری ہے، ایس لئی ہر رشتہ چوری دا بن گیا، کوئی وی رشتہی نتر یا ہو یا نہیں رہیا۔

پر بندے، یا آدم نے جنت نکلن توں پہلاں، لوڑاں ندھی حیا تی توں پہلاں اپنی ہوندنوں مانن دا تجربہ کیتا سی، ہن جے اوس نوں پیر جیونا ہے تے پھیر اوہ صرف رانجھے نال اک ہو کے مانیا جا سکدا ہے، کیوں جو اوس نال جڑت چوری دے رشتیاں توں پہلے بنی سی۔

پر رانجھا تے بیلے مجھین نال چلا جاندا ہے، بیلا اوہ تھاں ہے جتھے آبادی نہیں، جتھے اجے صرف قدرت دا راج ہے، مجھیں لوڑاں ہین پر دوجیاں دیا ں جیس نوں رانجھا چار رہیا ہے۔ اوہ اوہناں دی بھکھ مار رہیا ہے، پر ہیر نوں بیلیوں جان توں موڑیا جاندا ہے جو اک تے اوہ اجے لوڑاں نوں چارن یوگ نہیں ہے اوہ اجے وی سماج دے رشتیاں وچ جُوڑھی ہوئی ہے، اجے اوس دے اندر لوڑاں بدھی حیاتی وی باقی ہے جیہڑی اوس نوں رانجھے وانگوں بیلے جاون توں تھا کدی ہے۔ تے دوجے اوس نوں باہروں روکن ولالے سمجھدے ہین جو اوہ کتے بیلے جا کے لوڑاں دی زندگی وچوں نہ نکل جاوے۔

رانجھا وی ہیر دی کچیائی دا جانوہے، رانجھے نوں اپنے آپ نوں ثابت رکھن لئی دھیان رکھنا پیندا ہے جو کتے اوہدی چروال یا چاک دی ہوند اوس دی لوڑ نہ بن جا وے۔ ایس لئی اوہ ایس توں جان چھڑاوندا رہیا ہے، ایس لئی ہیر نوں منتاں کر کرکے اوسنوں روکنا پیندا ہے، ایس دا ایہ وی مطلب ہے جے اک واری جتن نال جڑت وی کر دی لوے، وطن دیس مالکی جیہے رشتیاں نوں توڑ وی لوے تے پھیر وی اوہ اپنا وساہ نہیں کرسکدا، اوس نوں ہر دم پہر ہ دیندا پیندا ہے جو کتے پر انا چور پھیر اندر نہ آوڑے

ہیر سانولیاں دے سلو نے نینا ں والی سی، پر اوہ رانجھا نال جڑت کرکے سرخ دوپٹے والی ہوگئی ہے۔ مصرعے دی پہلی سطر وچ سلونے نیناں والیاں لئی جمع دا صیغہ ورتیا گیا ہے، مطلب لوڑاں دی ہوند وچ کئی ہین، اوہنا ں دی دکھ توں لگدا ہے جو اوہ رانجھے نال جُڑ سکدیاں ہین پر سرخ دوپٹے والی اک ہی ہے، یا جد تیکر سلونے نیناں والی اپنے آپ تے سر خ دوپٹہ نہ لوے اوہ رانجھے یوگ نہیں۔ سر خ لہو دا رنگ ہے، تے سرخ دوپٹے دا لینا اپنے لہووچوں لوڑاں بدھی زندگی مکاونا ہے، ایسے لئی سرخ انقلاب دا رنگ وی متھیا گیا ہے جو ایہ لہو وچ نویں زندگی دا دھس جانا ہے۔

جے کر سر خ دوپٹہ لے لیا تے پھیر 'اک' (احد) تے دوجے (احد) اوسدا جیس دی بہتی صفت کیتی جاندی ہے اوہناں وچ بہتا فرق نیں دسدا، احد تے احمد وچ اک میم دا فرق ہے، مطلب جو ایہ فرق وی صر ف اوہناں لئی ہے جیڑے لوڑاں بدھی زندگی گذار رہے ہین۔ اوہ دوج تے اوپریت وچ پھسے ہوئے نیں ایس لئی اوہناں نوں احد تے احمد وچ دوج نظر آوندا ہے۔ ایہ ایہو دوج ہے جیہڑی ہیر تے رانجھے دی دوج وچ ہے۔ ایہ دوج وی بندے دے اندر ہے پر جے ایہ دوج مک جا وے تے سر سچل مست وانگوں دوہیں اپنے ہی اندر دی دوج دسن لگ پیندے ہین۔ اوہ کہندے ہین رانجھو کھیڑا دوہیں میں ہاں
ہیر گئی ونج کتھے کتھے

رانجھا رانجھا کر دی نی میں آپے رانجھا ہوئی



Share |


 

Depacco.com


 

 

Visitors Comments

Name:MEHRAN MIAN DAD SHAR BALOUCH
Date:19th May

Comment: bhuly shah punjab ka behtreen shaire hai
agar ap shindh ky mayanaz shair bhit jee ghoot shah ABDUL LATIF aur hasty zuban shair SACHAL SAARMAST ko bhi shamil kareen tu kitna acha thaa likin ap logon ni sindhi ko kaam aur punjabi ko ziyadah ehmyat de hai


Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels