Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ بند ۸۹

ہیر وارث شاہ بند ۸۹

February 18th, 2009

ادھی ڈُلھ پئی اَدّھی کھوہ لئی چُن میل کے پرہے وچ لیاوندائی
کہیا من دے نہیں سَو مُول میرا چُوری پلّیوں کھول وِکھاوندائی
نہیں چُوچکے نوں کوئی مت دیندا نڈھی مار کے نہیں سمجھاوندائی
چاک نال اَکلڑی جائے بیلے اَج کل کوئی لیک لاوندائی
جس ویلڑے مہر نے چاک رکھیا اوس ویلڑے نوں پچھوتاوندائی


اوکھے لفظاں دے معنے
میلنا: اکٹھا کرنا

پرہے۔ پنچائیت

مُول۔ باالکل

اکلڑی۔ کّلی

لیک لاونا۔ تہمت لگنا

ویلڑے۔ وقت، اویا

 

سدھا مطلب
ہیر نے ادھی پچدی چوری کھوہ لئی ، کجھ تھلے ڈِگ  پئی ،  جیس نوں کیدو اکٹھیاں کرکے سدھا پنچائت وچ لے جاندا ہے

پنچائیتیاں نوں جھوٹا کرن لئی کہندا ہے  جو تسیں میری گل نہیں سو منندے تے پلیوں چوری کھول کے بطور ثبوت دے اوہناں نوں وکھالدا ہے۔

پھیر ہیر دے پیو چوچک نوں طعنہ ماردیاں کہندا ہے ایس نوں کوئی مت نہیں دیندا جو اپنی کڑی نوں مار کے سمجھاوے

جد ہیر اکلی نوکر نال بیلے جاوے گی تے کوئی نہ کوئی تہمت ضرور لگے گی

مہر چوچک اوس ویلے نوں پچھتا رہیا ہے جد اوس نے رانجھے نوں نوکر رکھیا سی۔

 

کھلارواں مطلب

 

کیدو تھوڑی بہتی چوری جوڑ کے سدھا پنچائیت وچ لے کا جاندا ہے یا اوہ اوس تے پنچائیت سددا ہے۔ ایس دا مطلب ایہہ ہے جو اک تے ہیر دا پرانا قبیلی سماج ہے جیس وچ ہر گل پنچائیت وچ اکٹھیاں کیتی جاندی ہے۔تے دوجے ایہہ جو کیدو ایہہ وی کر سکدا سی جو چُپ کرکے  چوری لے  جاکے  ہیر دے پیو چوچک نوں وکھاوندا  تے ہیر تے روک لگواندا۔ پر اوہ انج نہیں کردا ، اوس دا نشانہ اک ورتارا ہے جیس وچ اوس دی کوئی حیثیت نہیں تے اوہ اوس کولوں بدلہ لینا چاہندا ہے۔

"کہیا منندے نہیں سو مول میرا" توں ایہہ وی خیال آوندا ہے جو کیدو ایس طرحاں دیاں شکائیتاں کردا رہندا ہے پر قبیلے دی پرہیا اوس دی گل نوں کوئی وزن نہیں دیندی۔ تایس لئی کیدو دا اک مقصد ایہہ وی ہے جو اوہ سماج دے چوہدریاں تے ثابت کر دیوے جو اوہ اوہناں نالوں بہتا سیانا تے ساؤ ہے۔ کیدو دا جتن اپنے آپ نوں منوان دا وی ہے جیس لئی اوہ اینا تردد کر رہیا ہے۔

کیدو نوں ایہہ وی یقین ہے جو سماج دے چوہدری تے وڈکے منافق تے دوگلے ہین۔ اوہناں نوں بہت ساریاں برایاں دی واپری دا پتہ ہوندا ہے پر اوہ جان بجھ کے اوس توں اکھ ولا جاندے نیں۔ طبقہ واری سماج دی اصل ہے وی ایہہ جو اوہ جو مونہوں کہندا ہے اوس تے عمل نہیں کردا۔ اوہ مونہوں تے رب دے قانون نوں منن دی تے انصاف دی  گل کردا ہے  پر عمل وچ سماج ایویں کردا ہے تے نہ ہی کر سکدا ہے۔ ایس لئی کیدو اک ایسا پاتر ہے  جو پٹھے گیڑ توں سماج دے اندر دا پاڑ سامنے لیاوندا ہے۔ اوہ ایس پاڑ نوں سامنے لیا کے اپنے سماج توں کڈھے جان دا بدلہ وی لیندا ہے تے سماج والیاں دا گند وکھا کے ایہہ وی کہ رہیا ہے جو اوہ اوس توں چنگے نہیں ہین۔

اپنی گل نوں ہور پکیاں کرن لئی اوہ چوچک نوں کہندا ہے جو اوس نوں نظر نہیں آوندا جو اوس دی دھی نوکر نال اکلی جنگل بیلے وچ جاندی ہے تے ایس نال کوئی نہ کوئی تہمت ہی لگے گی۔ مطلب سماج دے راکھیاں نوں اپنے اصولیاں دے صاف سدھے النگھنے دا وی پتہ نہیں لگدا یا اوہ پتہ لاونا ہی نہیں چاہندے۔ اوہناں نوں نوکر دی محنت ورتن تے اوس کولوں لابھ لین  نال بہتی غرض ہے تے عزت تے آن دے مسئلے کوئی اجیہی گل نہیں جو اوہناں تےہر ویلے دھیان دتا جاوے۔ سو معاشی لابھ جے مل رہیا ہے تے عزت آن تے ایڈا دھیان دین دی لوڑ نہیں ۔

 ایہہ گل اگے اک بند وچ کھل کے سامنے آجاوے۔ پر ایہہ دوگلاپن ایس بند دے اخیری مصرعے توں سامنے آونا شروع ہو گیا ہے  جد چوچک دل وچ تے رانجھے نوں نوکر رکھ کے پچھتا رہیا ہے پر اوہ کیدو دے سامنے یا پنچائیت وچ منے گا نہیں۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels