Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ: بند 97

ہیر وارث شاہ: بند 97

August 7th, 2009

ملکی آکھدی چُوچکا بنی اوکھی سانوں ہیر دیاں مہنیاں خوار کیتا
طعنے دین شریک تے لوک سارے چوطرفیوں خوار سنسار کیتا
دیکھو لج سیالاں دی لاہ سُٹی نڈھی ہیر نے چاک نوں یار کیتا
جاں میں مت دِتی اگوں لڑن لگی لج لاہ کے چشم نوں چار کیتا
کڈھ چاک نوں کھوہ لے مہیں سبھے اَساں چاک تھوں جیو بیزار کیتا
اکّے دھیو نوں چاگڑھے ڈوب کرئیے جانو رب نے چاگنہگار کیتا
جھب ویاہ کر دھیو نوں کڈھ دیسوں سانوں ٹھٹھ ہے ایس مردار کیتا
وارث شاہ سانوں ہیر خوار کیتا نہیں تاں رب صاحب سردار کیتا

اوکھے لفظاں دے معنی
سنسار: جہان۔ گھڑے ڈوب کرنا یاں گھڑے گھت کے لِنبنا: اپنے ساکاں وچ کِتے لُکا دینا یاں گجھا ویاہ کر کے کِتے دور گھل دینا جتھوں کڑی دی خیر خبر نہ آسکے ایہدے وچ بر چنگا نہیں ویکھیا جاندا بدنامی توں بچن لئی چھیتی وچ کوئی رنڈا یاں عیب دار بندہ لبھ لیا جاندا ہے۔بے شک انج دی تھاں کڑی نوں ڈبونا گناہ ہے پر غیرت دے مسئلے وچ گناہ ثواب نہیں ویکھے جاندے۔ جھب: چھیتی۔ ٹھٹھ: مذاق بن جانا، بدنام ہو جانا

سدھا مطلب
ہیر دی ماں ملکی اپنے گھروالے ہیر دے پیو چوچک نوں کہندی ہے جو سانوں ہیر دی وجہ توں ملن والے مہنیاں نے بڑا خوار کردتا ہے۔ ایس نے چاک نال یاری لا کے سیالاں دی لج لاہ دتی ہے (اوہناں دی شان آن تے وٹہ لادتا ہے)۔ جدوں میں اوس نوں سمجھاون دا جتن کیتا تے شرم حیا لاہ کے میریاں اکھاں وچ اکھاں پاکے جواب دتے۔ توں چاک کولوں مجھاں کھوہ کے اوس نوں نسا دے کیوں جے ساڈا دل اوس توں بہت تنگ ہو گیا ہے۔ کڑی نوں کتے غائب کردئیے بھاویں اجیہا کرنا گناہ ہی کیوں نہ ہووے۔ یا فیر ایس نوں ویاہ کے دیس وچوں کڈھ دیو کیوں جے ایس نے سانوں بڑا بدنام تے لوکاں دے طعنیاں دا نشانہ بنا دتا ہے۔ رب نے سانوں سرداری دتی سی پر ہیر نے سانوں خوار کردتا ہے۔

کھلارواں مطلب
انج تے ایہہ بند سدھ پدھرا ہی ہے پر تسیں ویکھو پہلیاں بنداں وانگ ایس وچ جیہڑی گل سب توں پہلاں آوندی ہے اوہ قبیلے دی (سیالاں) دی آن آوندی ہے۔ مطلب اک کڑی دے فیصلے نال سارا قبیلہ تے ذات بدنام ہو جاندا ہے۔ کیوں جو قبیلے دے نظام وچ بندے دی اپنی کوئی حیثیت نہیں اوہ قبیلے لئی جمدا تے مردا ہے۔

دوجے ایہہ وچار جوگ ہے جو سماج وچ اپنی آن تے حیثیت نبھاون دی گل آوندی ہے تے اوس ویلے رب دے حکم دے الٹ وی جایا جا سکدا ہے۔ کڑی نوں غائب کرنا ہے بھاویں سانوں پتہ ہے ایہہ رب دے حکم دی النگھنا ہے۔ مطلب رب دی منتا وی اوس ویلے تیکر ہے جد تائیں اوہ ذاتی مفاد دی راہ وچ اڑکا نہیں پاوندا۔

اخیری مصرعے وچ فیر رب آیا ہے جیس نے سرداری دتی ہے۔ پر جے ہن سرداری دی آن بان دی راہ وچ سرداری دین والا وی آوے تے اوس دی گل مننی ضروری نہیں۔ ایتھے کہیا تے ایہہ جا رہیا ہے جو سرداری رب نے دتی ہے پر سرداری تے دوجیاں تے جبر کرن تے اوہناں دا حق کھوہ کے ملدی ہے۔ ایس لئی ہیر دی ماں دا رب اوہ خیالاں دی گھڑت ہے جیہڑی بندیاں نوں سرداراں تے رعایا وچ ونڈدی ہے۔ ایسے لئی اوس دی گل مننی نہ مننی برابر ہے۔

ایہہ وی وچار گوچری گل ہے جو رب دا ذکر ہیر نے وی ایس توں پہلے بند وچ کیتا سی۔ پر اوس دا رب تے اوہناں نوں ملدا ہے جیہڑے مٹی نال مٹی ہو جاندے نیں، جیہناں طمع تے لالچ نوں تیاگ دتا ہے۔ ایس لئی اوہ رب دے پورے بندے ہین تے اوہی عاشق ہو سکدے ہین تے اوہ زمانے توں وی نہیں ڈردے۔

پر ہیر دی ماں دا رب دُوجا ہے، جیہڑا بندیاں نوں طبقیاں تے ذاتاں وچ ونڈدا ہے۔ سگوں ایہہ کہنا بہتا ٹھکواں ہووے گا جو ہیر دی ماں دا رب سماجی اُچ نچ دے ورتارے دا ناں ہے۔ ہیر دا رب اوس دا توڑ ہے۔ ہیر دے رب دے پورے بندے کسے کولوں ڈردے شرماوندے نہیں پر ہیر دی ماں ملکی دے رب دے بندے سماج دی چلت وچ تھوڑے پواڑے نال ہی اپنے آپ نوں خوار تے ٹھٹھ ہوندا محسوسدے ہین۔

وارث شاہ بڑی باریکی نال رب دے تصور دا نکھیڑا کردا جاندا ہے۔ ملاں نال رانجھے دے ٹکرا وچ وارث شاہ ہوراں ایہہ کھول کے نکھیڑ کیتا سی تے ایتھے اک واری فیر ایہہ نکھیڑا ہو رہیا ہے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels