Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ : بند 120

ہیر وارث شاہ : بند 120

October 31st, 2009
3.5 / 5 (3 Votes)

شوق نال وجاء کے ونجھلی نوں پنجاں پیراں اگے کھڑا گاؤندا اے
کدی اودھوتے کاہن دے بِشن پدے کدے ماجھ پہاڑی دِی لاؤندا اے
کدی ڈھول تے مارون چھوہ دیندا کدی بوبنا چاء سُناؤندا اے
ملکی نال جلالی نوں خوب گاوے وِچ جھیوری دِی کلی لاؤندا اے
کدی سوہنی تے مہینوال والے نال شوق دِے سد سناؤندااے
کدی دھرپداں نال کَبِت چھوہے کدی سوہلے نال رلاؤندا اے
سارنگ نال تلنگ شہانیاں دے راگ سوہے دا بھوگ چاء پاؤندا اے
سورٹھ گجریاں پوربی للت بھیروں دِیپک راگ دی زیل وجاؤندا اے
ٹوڈی میگھ ملہار تے گونڈ دھنا سری جیت سری بھی نال رلاؤندا اے
مال سِری تے پرج بیہاگ بولے نال ماروا وِچ وجاؤندا اے
کیدا را تے بھاگڑا راگ مارو نالے کاہنڑے دے سُر لاؤندا اے
کلیان دے نال مالکنس بولے اتے منگلا چا ر سُناوندا اے
بھیرو ں نال پلاسیاں بھیم بولے نٹ راگ دی زِیل وجاؤندا اے
بَروا نال پہاڑ جھنجھوٹیاں دے ہوری نال آسا کھڑا گاؤندا اے
بولے راگ بسنت ہنڈول گوپی منداونی دیاں سُراں لاؤندائے
پلاسی نال ترانیاں ٹھانس کے تے وارث شاہ نوں کھڑا سناوندا اے

اوکھے لفظاں دے معنے
اودھوتے: صاف ستھرے۔ کاہن: دس وجے رات داگیت۔ بشن: پدے، کرشن دے گیت بھجن۔ پہاڑی: ہر ویلے دا گیت۔ ملکی: ملکی جلالی دے گیت۔
جلالیاں: جلالی دے گیت۔ چھوری: گیت۔ دھرپتاں: راگ دے آلاپ۔ کبت: نظم دی قسم۔ سوہلے:ویاہ دے راگ۔ سارنگ: دوپہرداگیت۔ تلنگ : دوپہر داگیت۔ سورٹھ:دوپہر دا گیت۔ گوجریاں:سویر دا گیت۔ پوربی: شام دا راگ۔ للت: سویر دا راگ۔ بھیرو: سویردا راگ۔ دیپک :شام دا راگ۔ زیل:تار، سُر پنجابی سرنگی دی پہلی تار۔ ٹوڈی: سویر دا راگ۔ میگھ: دوپہر داراگ۔ ملہار: دوپہردا راگ۔ کوندھنا سری: تیجے پہر دا گیت۔چت سرے:ذہنی انداز دے گیت۔ مال سری: پچھلے پہردا راگ۔ مالوا: ماروا، شام دا راگ۔ کدارنی: شام دا راگ۔ کاہنڑے: رات 10 وجے دا راگ۔ کلیان: شام دا راگ۔ مالکونس:رات دا راگ۔ منگلا: رات دا راگ۔ بھیرو: سویر دا راگ۔ پلاسیاں: تیجے پہر دا راگ۔ بروا۔ جھنجھوٹی: پچھلے پہر دا راگ۔ آسا: سویر دا راگ۔ بسنت:شام دا راگ۔ ہندول:شام دا راگ۔ مدار:سُردی قسم۔ پلاسی: تیجے پہر دا راگ۔ تلاسیاں:تال

سدھا تے کھلارواں مطلب
ایس بند وچ جیہناں راگاں دا ذکر ہے اوہناں بارے ساڈی جانکاری بہتی ڈوہنگی نہیں۔ ایس اتے تے کوئی وڈا راگی استاد ہی کھول کے لکھ سکدا ہے۔ دوجی گل ایہہ جو اوہ اپنے آپ وچ اک نویں لکھت ہووے گی۔ ایس لئی اسیں ایس بند دی ہر سطر دا وکھ وکھ نہ مطلب دس رہے ہاں تے نہ ہی ویروا کر رہے ہاں۔ اسیں ایس پورے بند بارے کجھ گلاں کہنا چاہنے جیہڑیاں انج ہین:

ایس بند وچ وارث شاہ ہوراں دی کلاسیکی گاون دی ڈوہنگی جانکاری دا پتہ لگدا ہے۔ ایس توں لگدا ہے جو جے اوہناں موسیقی تھوڑی بہتی سکھی نہیں تے اوہناں وڈے موسیقاراں دی سنگت وچ چوکھا ویلا گذاریا۔ کیوں جو ہر راگ دے نال اوس دیاں خاص سراں ول اشارہ صرف راگاں بارے کوئی کتاب پڑھ کے نہیں لگ سکدا۔ ایس پچھوکڑ وچ ویکھو اوہناں دا ہیر رانجھے دے قصے دی سرجنا وچ اوہناں دی موسیقی دیاں پیچ کاریاں توں وی کم لیا۔ ایسے لئی اوہناں دا مصرعہ سرل ہوندا تے اپنے آپ وچ موسیقی دی اک بندش ہوندا۔

اجوکے ویلیاں وچ وارث شاہ دی ہیر نوں بھیرویں دی اک ہی بندش وچ گایا جاندا ہے۔ ایس نال وارث شاہ دی وچاردھارا تے ناٹک وچ گھاٹ آ جاندی ہے۔ اجوکی بھیرویں دی بندش اک ڈوہنگی اداس دھن ہے۔ اوہ اک سماں بن دی ہے پر اوہ لکھت دے وکھرے وکھرے رنگ نہیں وکھالدی۔ ہو سکدا ہے جو وارث شاہ ہوراں اپنے بند گھڑن ویلے ایہہ وی سوچیا ہووے جو اوہ کیس راگ وچ گایا جاوے گا۔ مثال دے طور سویر ہوون دے منظر بارے اوہناں دا مشہور بند ہے "چڑی چوہکدے نال جد ٹرے پاہندی، پیاں ددھ دے وچ مدھانیاں نیں" ہو سکدا ہے جو وارث شاہ ہوراں دے ذہن وچ ہووے جو ایہہ بند آسا ، بھیرو یا للت وچ گایا جانا چاہیدا ہے یا ہیر دی تعریف تلنگ، سارنگ یا مالکوس دیاں ترکھیاں سراں وچ ہووے۔

وارث شاہ ہوراں گرو گرنتھ یا کافیاں شاہ حسین وانگ وکھ وکھ پوڑیاں یا کافیاں لئی راگ نہیں دتے۔ پر جیویں وارث شاہ دے ناٹک وچ ہر بند دا سبھا بدلدا ہے اوس توں گویڑ لایا جا سکدا ہے جو خاص بند لکھن ویلے وارث شاہ دے دماغ وچ اوس دے سبھا دا کوئی راگ وی چل رہیا ہووے گا۔ ہو سکدا ہے کدی کلاکار ہیر دے بنداں دی وکھ وکھ راگاں وچ بندش وی کرے۔

ایس بند دے راگاں دی ونگی توں ایہہ وی پتہ چلدا ہے جو وارث شاہ ورگے وڈے شاعر دی سرجنا وچ کنا کجھ رلتی ہوندا ہے تے وارث شاہ ورگا شاعر کنیاں علماں دے پاپڑ ویل کے اوس تھاں تے پجدا ہے جتھے اسیں اج اوس دی سلاہنا کرنے آں۔ اسیں تے ایہو جیہے وڈے شاعر بارے ایہہ کہہ کے فارغ ہو جانے آں جو اوہناں دی رب دی دین سی۔ ایہہ وی ٹھیک ہے پر اصل دین شاید ایہہ وی ہوندی ہے جو ایہو جیہے وڈے شاعر وچ کنے سارے علماں نوں جذب کرن دی شکتی ہوندی ہے۔ ایس لئی اج دا یا کل دا وارث شاہ وی ایہناں ویہناں وچوں ویہہ کے ہی اوس اچے استھان تے بیٹھے گا۔ نہیں تے چار دناں دی شہرت کھٹ کے تے تماشہ وکھا کے سدا لئی گواچ جاوے گا۔

وارث شاہ ایس بند وچ رانجھے ورگے عاشق دی بنتر ول سینت مار رہیا ہے۔ جو رانجھے ورگا بندہ عشق دی جھال ایویں نہیں جھل لیندا۔ اوہ وی راگ ورگے علم دیاں منزلاں وچوں لنگھ چکیا ہوندا۔ رانجھا تے نکے ہوندیاں توں ونجھلی وجاندا سی تے ظاہر گل گاون دی پیچکاریاں دا جانو سی۔ ایس بند وچ وارث شاہ اوس دی ونجلی دی سینت نوں اک طرحاں کھول کے دسدا ہے جو اوس دی ونجلی اک عام ونجلی نہیں سگوں ہزار راگاں تے رنگاں دا لشکارا ہے۔

ایس بند وچ وارث شاہ ہر ویلے تے ہر سبھا دے راگاں دے ذکر نال دس رہیا ہے جو رانجھے ورگا اک سرجن ہار عشق کنے جذبیاں تے سبھاواں نال مل کے بن دا ہے۔دن دے ہر ویلے دے راگاں دا ذکر کرکے وارث شاہ دس رہیا ہے جو کیویں عشق کیویں ہر پل وچ وجن والا اک راگ ہے۔ ایہہ نہیں جو اوہ سویر ویلے کماؤ پتر ہوندا ہے تے شام نوں نہا دھو کے عاشق بن جاندا ہے۔ سگوں عاشق ہر ویلے وجن والا اک اچیچا راگ ہے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels