Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ: بند 122

ہیر وارث شاہ: بند 122

November 3rd, 2009

رانجھے پیراں نوں بہت خوشحال کیتا دعا دِتیا نیں جا ہیر تیری
تیرے سبھ مقصود ہو رہے حاصل مدد ہو گئے پنجے پیر تیری
جا گونج توں وِچ منگواڑ بیٹھا بخش لئی ہے سبھ تقصیر تیری
وارثؔ شاہ میاں پیراں کاملاں نے کر چھڈی ہے نیک تدبیر تیری

اوکھے لفظاں دے معنے
خوشحال کرنا: خوش کرنا۔مقصود: سدھر، منگ، غرض۔ حاصل: پورے ہونا، مل جانا۔ منگواڑ:ڈنگراں دا گلہ۔ تقصیر: گناہ، غلطی۔ کاملاں:ہر پاسیوں پورے، پہنچے ہوئے، پیر کامل دا مطلب ہے اوہ پیر جو ہر پاسیوں پورا ہووے یا پہنچیا ہووے

سدھا مطلب
رانجھے نے پنجاں پیراں نوں بڑا ہی خوش کیتا تے اوہناں کہیا جا ہیر تیری ہو گئی۔
جد پنج پیر تیری مدد کر رہے ہین تے تیریاں سب سدھراں پوریاں ہو گئیاں۔
توں جا کے مجھاں دے منگواڑ وچ چین آرام نال ہس گا، کیوں جو تیریاں غلطیاں معاف ہو گئیاں۔
وارث شاہ وی تینوں دس رہیا ہے جو رب ولوں پورے تے پہنچے ہوئے پیراں نے سوچ کے تیرے حق وچ فیصلہ کر دتا ہے، تینوں سدھے راہ تے پا دتا ہے یا تیری سوچ ڈھنگ دی سیدھ نیک کر دتی ہے۔

کھلارواں مطلب
ویکھن نوں تے ایہہ بند پہلے مصرعے توں ہی بڑا سدھا تے سرل ہے۔ پر اصل وچ ایہہ بند وچاردھارا دے پکھ توں ایڈا سدھا وی نہیں جڈا دسدا ہے۔ انج عام طور تے وڈے شاعراں دی سدھی دسدی شاعری وچ گنجل یا بھلیکھا ایہو ہوندا ہے جو اوہ ویکھن نوں اینی سدھ پدھری ہوندی ہے جو پڑھن والا بنا گوہ کیتے تلک کے اگے چلا جاندا ہے۔

پہلے مصرعے وچ ہی ویکھو پیراں خوش ہوکے دعا دے دتی جو ہیر رانجھے دی ہے۔ پر ہیر جے رانجھے دی ہو گئی سی تے فیر اوہدا کجھ ہی چراں وچ کھیڑیاں وچ ویاہ کیویں ہو گیا؟ یا فیر قصے دے اخیر تے وی دوہیں مر گئے پر رانجھے نوں ہیر انج نہ ملی جنہاں معنیاں وچ اسیں بندے نوں زنانی ملن دی گل کرنے ہاں۔ سگوں ایہہ ہے جو ایس دعا توں مگروں کجھ ہی دناں وچ ہیر تے رانجھے دا لما وچھوڑا پے گیا تے تھوڑا جیہا وصال یا ملنی جوگی ہون توں بعد ہونی ہے۔

ہیر رانجھے دے قصے وچ تے پیر واڑے ہی وارث شاہ ہوراں آپ سی (دمودر داس ، مقبل یا کسے ہور دے ہیر رانجھے دے قصے وچ پنجاں پیراں دا کوئی کردار نہیں سی)۔کیہ اوس قصے وچ پیر ایس لئی واڑے سن جو پیری مریدی نوں جھوٹا ثابت کر سکے یا کوئی ہور مطلب سی؟ وارث شاہ نوں قصہ لکھدیاں ایہہ وی چنگی طرحاں پتہ سی جو کجھ ہی بنداں مگروں ہیر نوں کھیڑیاں دے نال ٹور دتا جانا ہے تے فیر اوہدی رانجھے نال ملنی ہونی ہی نہیں۔فیر کیہ اوہ پیراں دی نکھیدی کرن لئی ایتھے اوہناں دے مونہوں اجیہے وعدے کروا رہیا ہے جیہڑے کجھ ہی چر وچ ظاہرا طور تے جھوٹے ہو جانے ہین۔

وارث شاہ پنجاں پیراں دا بڑا منن والا سی۔ لکھت دے شروع وچ وی وارث شاہ ہوراں بابا فرید دا ذکر اپنے مرشد دے طور کیتا سی۔ ایس لئی ایہہ تے ہو نہیں سکدا جو وارث شاہ پیراں نوں جھوٹا کرن لئی لکھ رہیا ہووے۔ایس لئی لگدا ایہہ ہے جو پنج پیر دو طرحاں دیاں سینتاں ہین۔ اک تے جیویں اسیں پہلے کہہ ہٹھے ہاں جو اوہ بندے دے اندر ستیاں ربی شکتیاں ہین جیہناں نوں عشق جیہا عمل جگاؤندا وی ہے تے اپنے نوں قائم رکھن لئی اوہناں دی امداد وی لوڑدا ہے۔ دوجا ایہہ سینت سیدھ دے سدھے ہون دی ہے، یعنی پنجاں پیراں راہیں وارث شاہ اپنے آئیڈیل حل پیش کردا ہے۔۔پنج پیر جو کہندے ہین سماج وچ ہونا اوہ چاہیدا ہے پر ضروری نہیں اوہ ہو وی رہیا ہوے یا ہوون دی وتھ وی ہووے۔ سگوں اگے وارث شاہ آپ ہی نتیجہ کڈھ دیندا ہے جو اجے سچ دے جتن دا ویلا نہیں آیا، عشق نوں سماج منن لئی تیار نہیں ہے۔

ایتھے پہلے مصرعے وچ ہی پنج پیر رانجھے دے گاؤن توں خوش ہو کے دعا دے دتی جو جا ہیر تیری ہو گئی۔ اصل وچ رانجھے نے ہر راگ دی روح نوں ونجھلی دی پھوک راہیں کڈھیا تے ایہہ ایس گل دا ثبوت سی جو اوس وچ اوہ گن پیدا ہو چکے ہین جیہڑے اک عاشق وچ ہونے چاہیدے ہین۔ ایس لئی پیراں راہیں رانجھے نوں ہیر دوا کے وارث شاہ اعلان کر رہیا ہے جو ایہناں گناں والے لوکاں اپنی کرن دے تے عشق کماون دا پورا حق ہے۔

دوجے مصرعے وچ گل ہور کھول کے کیتی جا رہی ہے تے کہیا جا رہیا ہے جو پیراں دے تھاپڑے نال تیریاں سب سدھراں پوریاں ہو یاں۔ ایتھے اوہناں سدھراں دی وی سینت ہے جیہڑیاں ہیر توں وکھ رانجھے دی اپنی ہوند نال جڑیاں ہویاں سن۔ مثال دے طور اوہ ہیر نوں ملن توں پہلاں وی ونجھلی راہیں قدرت نال ملاپ دے جتن کردا سی، ہیر دا عشق اوہناں ہی جتناں دا اک پکھ بن گیا۔ تخت ہزارے دے دھیدو رانجھے دا بندیائی دا سفر ہیر دے ملن توں بہت پہلاں شروع ہو چکیا سی۔ ہیر راہیں اوہ عمل اگے ودھیا سی۔ سو ایتھے پیر اں راہیں ایہہ کہیا جا رہیا ہے جو رانجھے دی ہوند دی پورتا ہو گئی، اوہنے منزل پا لئی۔

ایسے طرحاں تیجے مصرعے وچ کہیا گیا ہے جو ہن توں جاکے منگواڑ وچ بہہ کے ایس پورتا نوں مان، ایس دا سواد لے۔ مصرعے دے دوجے حصے "بخش لئی ہے سبھ تقصیر تیری" راہیں وی ایہو کہیا گیا ہے جو سماج نے رانجھے دے اندر جیہڑے ول ونگ پیدا کردتے سن، جیہڑا گند اوس دے اندر پیدا کردتا سی اوہ اج نکل گیا تے رانجھے دیاں پٹھیاں کیتیاں معاف ہو گئیاں۔

اخیری مصرعے وچ وارث شاہ ہوریں وی رانجھے نوں ودھائی دے رہے ہین جو پہنچے ہوئے تے پورے کامل پیراں نے تیری تدبیر دے ڈھنگ نوں نیک کر چھڈیا ہے۔ مطلب تیری سوچ وچار نوں سدھے راہ تے پا دتا ہے۔ نیک تدبیر دا ایہہ وی مطلب کڈھیا جا سکدا ہے جو تیرا سوچن ڈھنگ اجیہا ہو گیا ہے جو ہن تیرے ہتھوں بدی ہو ہی نہیں سکدی۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels