Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ: بند 138

ہیر وارث شاہ: بند 138

December 8th, 2010

گل پائی کے سہلیاں لاہ ٹوپی پاڑ جُلیاں سنگھ نوں گھٹیو نیں
بھن دور تے کُتکے چھڑن لتیں روڑھ وِچ کھڑل دے سُٹیو نیں
جھنجھوڑ سر توڑ کے گھت مودھا لانگڑ پاڑ کے دھڑا دھڑ کُٹیو نیں
وارثؔ شاہ داڑھی پُٹ پاڑ لانگڑ ایہہ اکھٹڑا ہی چاء کھُٹیو نیں

اوکھے لفظاں دے معنے
جلیاں: تلائیاں؛ سنگھ: گلا ؛ دور: دورا بھنگ گھوٹن والا کُونڈا؛ کُتکے:سوٹے ؛ چھڑن لتیں: لتاں نال مارن؛ روڑھ: پانی دا چھلاں بہہ کے وگنا؛ کھڑل: کھڈا، گڑھا؛ مُودھا:پُٹھا؛ لانگڑ:نکی دھوتی؛ اکھٹڑا:جیہڑا کھودیا نہ جا سکے، ناقابل تسخیر؛ کُھٹیو: ٹویا پُٹنا

سدھا مطلب

کڑیاں نے کیدو دی ٹوپی لاہ دتی، اوہدا جُلی بسترا پاڑ دتا تے گل وچ کالا دھاگا (مالا؟) پا کے اوہدا سنگھ یا گل گھٹیا۔
اوہناں اوہدے بھنگ دے دورے توڑ دتے، اوہدیاں لتاں تے سوٹیاں ماریاں تے اوہنوں کھچ کے کھڈے یا ٹوئے وچ سٹ دتا۔
اوہناں چاروں پاسوں جھنجھوڑیا۔ تے مودھا کر کے اوہدی دھوتی پاڑ کے دھڑا دھڑ کٹیا (کئی واری زور نال کٹیا)۔
وارث شاہ دس رہیا ہے جو کڑیاں کیدو دی دھوتی پاڑ کے اوس نال اوہ کیتی جو کسے نہ کیتی ہووے ۔ کھٹڑا ہی چا کھٹیو نیں توں لگدا ہے جو کڑیاں اوس دے ڈھوئے یا پچھوں وچ کجھ تنیا۔

کھلارواں مطلب
ایس بند وچ ظاہرا طور تے کیدو دے مارے کٹے جان دا کھلار ہے جو کیویں کیویں اوہنوں ماریا گیا۔ پر دو گلاں گوہ کرن والیاں نیں۔ اک تے ایہہ جو کڑیاں مدھولی ہوئی زنانی دیاں سینت ہین جیہڑیاں موقع آؤن تے مرد کولوں انج ہی بدلہ لے رہیاں ہین جیویں عام مدھولے ہوئے لوک اُپر آ کے کردے ہین۔ ایتھے زنانیاں مرد دی شے وست توڑن دے نال نال اوہدی نازک پت پرتیت وی لاہوندیاں نظر آؤندیاں نیں۔ جیویں اوہدی دھوتی پاڑ کے اوہنوں ٹوئے وچ سٹ کے تے اوہدے چتڑاں نال ورتارا کیتا جا رہیا ہے۔ ایتھے کیدو دا بھنگ بھوسڑا ہی ٹٹدا نظر نہیں آؤندا اوہدی عزت والی سہلی (کالی مالا ہو سکدی ہے) وی اوہدے سنگھ گھٹن دا سامان بن جاندی ہے۔ مطلب اوہدی آدر والی شے ہی اوہدے خلاف ورتی جا رہی ہے۔

دوجے ایس بند وچ جو کھڑاک ہے اوہ وارث شاہ دے ویلے دی تاریخ دا وی ہے۔ جیویں مدھولیاں کڑیاں سماج دی پکھ پرتیت دے راکھے نوں مٹی وچ رول رہیاں ہین انج ہی اوس ویلے پنڈ دی ماڑی جٹالی مغل اشرافیہ نوں مدھول رہی سی۔

ظاہر گل ہے وارث شاہ تے ہیر رانجھے دی کہانی لکھ رہیا ہے تے اوہ کہانی وچ عزت دے رکھوالے نوں کڑیاں کولوں ہی کٹ پوا سکدا ہے، پر ماڑی دھر کولوں تگڑی دھر نوں مرووان دا وچار سماج وچ ودھ رہیا سی جیس نال اوہ پورے کھڑاک نال ایس کڑیاں کیدو دے ٹاکرے وچ آجاندا ہے۔
جے وارث شاہ دی اپنی دسی سینت نوں لیئے جو سہیلیاں بندے دے گھربار دے ساز سامان ہین تے پھیر کڑیاں دی تھاں جاگیردار کڑی ہیر دے اوہ سادھن (دوجے چاکر کمی) وی ہو سکدے نیں جیہناں کولوں اوہ کیدو نوں کٹوا سکدی ہے۔ ایس پکھ توں ایس سینت دا ایہہ مطلب وی ہو سکدا ہے جو سماج دی چلت دے اپنے سادھن وی کیدو دی ریت دی ات واد رکھوالی نوں سہہ نہیں سکدے۔ مطلب اوس سماج سادھناں وچ انج بدلی ہو رہی ہے (یا بھن تروڑ ہو رہی ہے) جو اوہ کیدو ورگے وچاراں لئی مارو ہے۔

تسیں ہیر دے پیو چوچک نوں ہی لے لوو۔ اوس نوں ہیر رانجھے دے عشق دی پوری سُر ہے پر اوہ اپنی مجبوری ہتھوں رانجھے دا سہن کر رہیا ہے۔ اوس نوں پتہ ہے جو رانجھے بنا اوہدیاں مجھاں نہیں چردیاں۔ مطلب اوہدی معاشی لوڑ تے اوہدی آدر تے ریت وچ پاڑ ہے۔ ایس بند وچ سہیلیاں اوہدی معاشی لوڑاں دا پرچھاواں ہین تے کیدو اوہدی ریت دا رکھوالا۔ پر بدلدے سماج وچ ریت نے معاشی لوڑاں ہتھوں مار کھانی ہے جیویں کیدو کڑیاں کولوں مار کھاندا ہے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels