Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ: بند 144

ہیر وارث شاہ: بند 144

وچار ڈیسک
March 14th, 2011

مینوں مار کے اودھلاں مُنج کیتا جُھگی لاء مواتڑے ساڑیا نیں
دور بھنکے کُتکے ساڑ میرے پیوند جُلیاں پھول کے پاڑیا نیں
کُکڑ کُتیاں بھنگ افیم لُٹی میری بانونی چاہ اُجاڑیا نیں
دھڑویل دھاڑے مار ملک لُٹن میرا دیس لُٹیا اےہناں لاڑھیا نیں

اوکھے لفظاں دے معنے
اودھلاں: مغوی؛ بدمعاش؛ منج کرنا: منج ورگا ورتاء کرنا؛ نونی:گھر دا سامان؛ دھڑویل: مار دھاڑ کرن والیاں؛ لاڑیاں: ووہٹیاں

سدھا مطلب
کیدو کہندا ہے جو اوس نوں اُدھل جاڻ جوگیاں (کسے منڈے نال نسڻ والیاں) لچیاں کڑیاں انج کٹیا ہے جیویں منج کٹی جاندی ہے۔ تے اوسدی جھگی نوں اگ لا کے ساڑ دتا ہے۔
میرا بھنگ گھوٹڻ والا دورہ تے میرے بھنگ گھوٹڻ والے ڈنڈے (کتکے) ساڑ دتے نیں۔ میریاں پیوند لگیاں جلیاں وی ساڑ دتیاں نیں۔
میرے کُکڑ ، کتیاں تے افیم سب لٹ لئی گئی ہے تے میرا گھر بار اجاڑ دتا گیا ہے۔
جیویں دھاڑے مار کے ملک لٹیا جاندا ہے اینویں ہی ایہناں لاڑھیاں (ویاہیاں جاڻ والیاں) نے میرا دیس اجاڑ دتا ہے۔

کھلارواں مطلب
ایس بند وچ وی وارث شاہ ہوریں پہلے تن مصرعیاں وچ تے کیدو دا آپڻی لٹے جاڻ دی فریاد دا ناٹک وکھاؤندا ہے۔ پر فیر چوتھے مصرعے تے گل اوس ویلے دی تاریخ واپردی تے لے آؤندا ہے ۔ مطلب ملک عام دھاڑیاں وچ لٹیا جا رہیا ہے۔

جے کر ایس اخیری مصرعے نوں پڑھ کے فیر پورے بند نوں پڑھئیے تے پتہ لگدا ہے جو دھاڑویاں دا ورتارا کیہ ہے؟ اوہ ورتوں وچ آؤڻ والیاں تے بہوں ملی شیواں تے لٹدے ہی نیں پر کرودھ وچ اوہ کجھ وی تباہ کر جاندے نیں جیس دی اوہناں نوں لوڑ وی نہیں ہوندی۔ اوہ لٹ کے شہراں نوں ساڑ دیندے نیں تے غریب لوکیں بے گھر ہو کے بہہ جاندے نیں۔

وارث شاہ ویلے ایہہ دھاڑوی احمد شاہ ابدالی دا فوجاں، سکھ جتھے تے ڈاکوواں دے ٹولے سڻ۔ احمد شاہ ابدالی دیاں فوجاں جتھوں لنگھدیاں اوہ ہر شے لٹ لیندیاں تے باقی نوں پھوک دیندیاں۔ اجوکے دور دے پاکستان وچ احمد شاہ ابدالی نوں ہیرو بناوڻ والیاں نوں ایہہ پتہ نہیں جو احمد شاہ ابدالی دیاں فوجاں چھڑیاں ہندواں تے حملے نہیں سڻ کردیاں، اوہناں دے بہتے حملے مسلماناں تے ہی ہوندے سڻ۔ کیوں جو پنجاب وچ مسلمان ہندواں توں دگڻی گڻتی وچ سڻ۔ تے فیر ایس بند وچ وارث شاہ غریب ماری دی گل کرکے ہور وی نتار دیندا ہے جو اوہناں دا بہتا نشانہ مسلمان سڻ کیوں جو اوہ ہی بہتے غریب سڻ۔ تاریخ ایہہ وی دسدی ہے جو ہندو کھاندے پیندے سڻ تے اوہ احمد شاہ نال سودے بازی کر لیندے سڻ، پر غریب مسلمان ایہہ کجھ وی نہیں سڻ کر سکدے۔

سکھ جتھے وی دھاڑے ماردے سڻ پر اوہناں دے دھاڑیاں دا ٹچا مغل شاہی دے پربندھک بہتے ہوندے سڻ۔ اوہ آپڻے آپ نوں پالڻ لئی عام پنڈاں تے وی حملے کردے ہووڻ گے پر اوہ بہتا ویلا گوریلیاں وانگ لکے رہندے سڻ ایس لئی اوہ بہتا مال وست لے جا نہیں سڻ سکدے۔ ہاں اوہ پنڈاں کولوں راکھی دی فیس لے کے پنڈاں دی دھڑویلاں تے مغل شاہی دے کارندیاں دے خلاف راکھی کردے سڻ۔ ایسے لئی واہکاں نے راکھی دی فیس دے کے مغل شاہی نوں حصہ دیڻا بند کردتا سی تے اوہ سوکھے ہوگئے سڻ جیس تے وارث شاہ کہندا ہے "زمیندار نوں وڈھی بہار ہوئی" اوہ بہار انج ہی آئی سی جو واہکاں مغلاں دا حصہ بند کردتا (جیہڑا ادھی یا پوڻی فصل ہوندا سی) تے سکھاں نوں تھوڑی راکھی دی فیس دے دیندے سڻ۔ جے احمد شاہ ابدالی دے حملیاں نوں کڈھ دیوئیے تے ایس ویلے پنجاب دے زمیندار تے واہک بڑے سوکھے (خوشحال ) ہو گئے سڻ۔

اسیں ایہہ ساری کتھا چوتھے مصرعے دے بیان لئی کیتی ہے تے ایس راہیں پہلے تن مصرعیاں دے تاریخی معنے سمجھے جا سکدے ہیڻ۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels