Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ: بند 170

ہیر وارث شاہ: بند 170

July 13th, 2011

نی میں گھول گھتی ایہدے مُکھڑے توں پاؤ دُدھ چاول ایہدا قُوت ہے نی
الا اللہ دیاں جلیاں پاؤنداہے ذکرحیُّ تے لایموت ہے نی
نہیں بھابیاں تھے کرتُوت کائی سبھا لڑن نوں بنی مضبوط ہے نی
جدوں تُساں تھے سی گالیاںدیندیاں ساؤ ایہہ تاں اُوتنی دا کوئی اُوت ہے نی
ماریا تُساں دے مہنے گالیاں دا ایہہ تاں سُک کے ہویا تابوت ہے نی
سونپ پیراں نوں جھل وچ چھیڑنی ہاں ایہدی مدتے خضر ؑ تے لوط ؑ ہے نی
وارثؔ شاہ پھِرے اوہدے مگر لگا اج تک اوہ ریہا انچھوت ہے نی

اوکھے لفظاں دے معنے
قوت: خوراک۔
جلّیاں: دھمال۔
حئی: جیوندا خدا داایک صفاتی نام۔
لایموت: جیہنوں کدی موت نہیں آؤندی یعنی رب۔
تابوت: لکڑی دا صندوق جیس وچ لاش رکھی جاندی ہے۔
اوتنی: بے سمجھ۔
اوت: سادہ، بھکھا، نالائق۔
جھل: جنگل۔
مد: مدد۔
خضر: اک بزرگ جیہڑا پاڻیاں دے نال نال سفر کردا ہے تے بھُلیاں نوں راہے پاؤندا ہے۔
لوط: اک پیغمبر، رب دا گھلیا گرو۔
انچھوت: بے لاگ ، جیہنوں کسے نے نہ چھوہیا ہوئے۔

سدھا مطلب
ہیر لکھدی ہے جو میں ایہدے مکھڑے توں قربان ہو ہو جانی آں۔ ایہدی خوراک اک پاؤ چاول تے دُدھ ہے۔
پاوندا ہے ۔
ایہہ رب دے ناں ( الا اللہ دا مطلب ہے رب دے سوا ہور کوئی شے نہیں) دھمالاں پاؤندا ہے، تے سدا رہڻ والے تے مرن والے رب دا ذکر (یاں جاپ) کردا ہے۔
بھابیاں وچ کوئی چنگے کرتوت نہیں ہیڻ یاں سڻ تے اوہ سب لڑن لئی تگڑیاں نیں۔
جدوں تہاڈے کول رہندا سی اودوں اوہنوں گاہلاں کڈھدیاں سو تے کہندیاں سو ایہہ تے کسے جھلی ماں دا جھلا (کملا کم عقل) ہے۔
تہاڈیاں میہڻے تے گاہلاں کھا کے ایہہ سُک کے مردے دے صندوق وانگ ہو گیا ہویا سی۔ عام طور تے ایہہ محاورہ غلط بولیا جاندا ہے تے کہیا جاندا ہے جو سُک کے تویت ہو گیا۔ پر ظاہر ہے وارث شاہ ہوراں اوس دا اصلی روپ ورتیا۔
میں ایس نوں پیراں دے سپرد کرکے جنگل وچ گھل دینی آں جتھے حضرت خضر جیہے بزرگ تے لوط جیہے رب دے گھلے پیغمبر ایس دی راکھی یاں رکھشا کردے نیں۔
وارث شاہ، کہندے نیں میں اوہدے پچھے لگا رہیاں تے مینوں پتہ اجے تیکر اوہنوں کسے نیں چھوہیا نہیں۔

کھلارواں مطلب
پہلے مصرعے وچ ہیر کہندی ہے جو میں تے اوہدے مُکھ تے قربان ہوندی رہنی ہاں تے ایس دا کھاڻا پاء دُدھ چاول، بڑا تھوڑا تے سُتھرا ہے۔ مطلب اوہ کوئی کھاڻ پیڻ دا شوقی یاں پیٹو نہیں ہے۔ دوجے ہی مصرعے وچ جد اوہ کہندی کہ ایہہ الا اللہ دی دھمال پاؤندا تے رب دا جاپ کرد ہے تے لگدا ہے جیویں ہیر نوں اوہدے مکھڑے وچ رب ورگی ہستی وی دسدی ہے۔ مطلب اوہ اک اللہ والا بندہ ہے۔

صوفی مت وچ الا اللہ دی دھمال دا خاص مطلب ایہہ ہے جو بندہ پہلے ایہہ کہے تے منّے جو اللہ دے سوا کُجھ نہیں ہے۔ ایس دا مطلب ہے جو مال، اولاد تے آپڻی "میں" نوں چھڈے۔ سگوں ایہناں نوں چھڈڻ دا مطلب ہی ایہہ دھمال ہے۔ عام طور تے سماج وچ بندے مال، اولاد تے آپڻی "میں" لئی ہر طرحاں دی ٹھگی ٹھوری، بے ایمانی، نا انصافی تے ظلم کردے ہیڻ۔ ایس لئی صوفی کہندے ہیڻ جو جیہڑا بندہ ایہناں وچ پھسیا ہویا ہے اوہدے لئی ایہو رب نیں تے رب دی اوہناں دے دل وچ کوئی تھاں نہیں۔ رب دی تھاں تاں ہی بڻ سکدی ہے جے لوبھ، ہنکار دے ورتارے چھڈیا جاوے۔ سو رانجھے دی دھمال دا مطلب ایہو ہی ہے جو اوہ سماجی لوبھ ہنکار نوں مکا کے مست ہے۔

حیّ تے لا یموت وی ایسے دا حصہ ہیڻ۔ مطلب اک رب ہی ہے جو سدا جیوندا ہے تے جیون دان کردا ہے۔ اوہو ہی ہے جیس نوں موت نہیں آوڻی۔ یعنی ہور ہر شے نے فنا ہو جاڻا ہے۔ لوبھ نال جمع کیتے مال نے وی تے ہنکار نال دھوڻ چُک کے ٹُرن والے نیں وی۔ تے بندہ فنا ہووڻ والیاں شیواں دے پچھے کیوں نسے اوہ اوہدا ورد کیوں نہ کرے جیہڑا سدا جیوت ہے۔ رانجھا اوسے دا ورد کردا ہے۔

ہیر رانجھے نوں اللہ والا کہہ کے بھابیاں دے ورتارے ول پرتدی ہے تے کہندی ہے جو بھابیاں وچ لڑن توں وکھ کوئی طاقت نہیں۔ مطلب رانجھے وچ تے رب والیاں صفتاں سڻ تے بھابیاں وچ بندے دے سب توں بھیڑے کرتوت سڻ، فیر اوہ ایہہ وی کہندی ہے جو جدوں رانجھا تہاڈے کول رہندا سی تے تسیں اوس نوں گاہلاں کڈھدیاں سو، اوس دی ماں تے اوس نوں نوں کملے جھلے ہوڻ دا میہڻا دیندیاں سو۔ تے ایہہ گاہلاں کھا کھا کے اوہ سُک کے لکڑی وانگ ہو گیا ہویا سی۔

فیر اوہ آپڻا ورتارا دسدیاں کہندی ہے جو میں ایہنوں پیراں نوں سونپ کے جنگل گھلنی آں جتھے خضر تے لوط ایہدی رکھیا کردے ہیڻ۔
رانجھے نوں انچھوت کہڻ نال پڑھیار نوں لگے گا جو اسیں جو پہلے کہیا کہ وارث شاہ روحانی تے جسمانی تعلق نوں لازمی من دا ہے درست نہیں، اوہ ایس مصرعے وچ رد ہوندا لگدا ہے۔ پر اسیں پڑھیار نوں صلاح دیواں گے جو اوہ اڈیکے کیوں جو وارث شاہ ہوریں ہر کم ویلے نال وکھاؤندے ہیڻ۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels