Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کتاباں >> یُو ٹرن

یُو ٹرن

ڈاکٹر صغرا صدف
December 16th, 2014

ایہہ اوہناں دِناں دی گل اے جدوں میں لندن دے والتھم سٹو دے اک فلیٹ چ رہندا ساں۔ اودوں پردے تے حیاتی نے اگے پچھے اینے چولے بدلے پئی مینوں ہر شے تے رشتہ دھندلا وکھالی دین لگ پیا۔
میرے کول کوئی کم نہیں سی۔ سیالیں دنیں رات ہجر دی انگیٹھی تاپدے ہوئیاں اپنیاں دے لمس نوں ترسدا رہندا جیہڑے میرے توں کوہواں دور سن۔ میرے بچے میرے جگر دے ٹوٹے جیہڑے میری محبت دا مرکز سن تے جیہناں لئی میرا جُثہ شفقت دے گھنے رُکھ دے ٹھنڈے پرچھاویں ورگا سی، میرے توں وکھ سن۔ میں لاؤنج دیاں کندھاں تے ٹی وی دے پروگراماں توں اَک جاندا تے فٹ پاتھاں تے ایویں پھردا رہندا ایہہ ٹرن پھرن دے نال نال لوکائی وچ گواچ کے تنہائی نوں مکان دا بہانہ سی۔ پر گھروں باہر دی ایہہ فضا وی مینوں بوہتی بھاوندی نہیں سی۔ میں اک سچا مسلمان تے سُچا دیس پریمی ساں۔ مینوں اپنے مذہب دی سچیائی تے اپنی قوم دیاں وڈیاں تے سچیاں رِیتاں تے فخر سی۔ میرے نیڑے قول تے فعل دا فرق انسانیت دے دائرے توں باہر ہون ورگا سی۔ اپنے معاشرے دیاں اخلاقی قدراں تے قومی انکھ اُتے مینوں مان سی تے ایتھے میں اپنے آل دوالے بے حیائی دے منظر ویکھ کے خون دے اتھرو پیندا رہندا ساں۔ ایتھے دے لوکاں دا پہناوا، ایہناں دی شراب نوشی تے بے دینی ویکھ کے ایس ملک دے وسنیکاں دے خلاف میرے دل وچ نفرت ودھدی جا رہی سی جیہڑے اپنے آپ نوں سُوجھوان آکھدے سن پر ہین کِنّے پسماندہ سن۔ ایہناں کول جُثہ کجن لئی لِیڑے سن نہ روح دی غذا دا آہر۔
میں جیہڑی گلی وچ رہندا ساں اوتھے نُکر تے اک Leasure Area سی جیہدے وچ اٹھ دس بنچ لگے سن۔ جدوں وی گھروں نکلدا ساں اوتھے اک گروپ بیٹھا نظریں پیندا سی۔
ایس گروپ وچ اک سوانی، اک جوان کُڑی تے اٹھ بندے سن تے ایہناں دا تعلق وکھو وکھ عمر، رنگ، نسل تے مذہب دے نال سی۔ اوہناں وچوں کجھ تے سارا دن شراب پیندے رہندے تے کجھ صرف ڈرگس لیندے سن۔ جے ایہہ آکھیا جاوے پئی ایہہ عادی نشئی سن تے غلط نہ ہووے گا۔
حیاتی دی گِلّی لکڑ نوں نشے دے بالن نال دھخاندے رہندے سن تے انج کرن دی ہر اک دے کول اک بنیادی وجہ سی۔ دنیا توں بیزاری اوہناں چ سبھ توں وڈی سانجھ سی۔ میرا اوہناں نال بار بار ٹاکرا ہوندا رہندا سی ایس لئی مینوں اوہناں دا مہاندرا پک گیا سی سگوں کجھ دے تے مزاج دا وی میں جانُو ہو گیا ساں۔
اک دن لوڈھے ویلے میں صوفے اتے لیٹیا جاگو میٹی دی حالت وچ ساں کہ بوہے تے عجیب جیہا کھڑاک سُنیا۔ آؤن والا بڑی چھیتی وچ سی یاں فیر کسے وڈی مشکل وچ۔ اُنج تے میرے گھر وچ کوئی پروہنا آؤندا جاندا نہیں سی۔ ایہہ کون آ گیا؟ میں سوچدا تے کجھ پریشان بوہا کھولن اپڑیا تے ادھا بوہا کھول کے ساہمنے کھلو گیا۔ ویکھیا اوسے گروپ دی اک سوانی ساہمنے کھلوتی اے تے اوہدے نال دو ہور بندے وی نیں۔ سوانی نے میتھوں ایدھر اودھر دے سوال پچھنے شروع کر دتے۔ اینے چِر وچ دوہے بندے مینوں اک پاسے دھکا دیندیاں ہوئیاں پورا بوہا کھول کے اندر آئے تے سدھے باتھ روم وچ وڑ گئے۔ میرے گھر وچ بوہا کھولدیاں ای لاؤنج، اک پاسے بیڈ روم تے لاؤنج دے نال باورچی خانہ تے باورچی خانے دے پچھے باتھ روم سی۔
میں اوہناں دے پچھّے آیا تے ایہہ سوچ کے پئی اوہناں غسل خانہ ورتنا ہووے گا باورچی خانے کول ای کھلو گیا۔ پر میرے لئی ایہہ گل حیرانی دی وی سی پئی دوویں اکٹھے ای باتھ روم وچ وڑ گئے سن خیر اوہ کجھ چِر پچھوں باہر نکلے تے ٹر گئے۔ میں حیرانی نال باتھ روم وچ گیا تے ویکھیا میریاں شیونگ دیاں ساریاں شیواں غائب سن خورے اوہ جیباں وچ پا کے لے گئے سن۔
دوجے دیہاڑے میں اوتھوں لنگھیا تے اوس سوانی نوں بلا کے آکھیا پئی
’’تیرے سنگیاں نے ایہہ کیہ بدتمیزی کیتی جے میرا شیونگ دا سامان ای چُک کے لے گئے۔‘‘
اوہ صاف مُکر گئی تے قسماں کھان لگی پئی ’’اسیں تے کدی تہاڈے گھر گئے ای نہیں۔‘‘
مینوں جاپیا پئی اوہ یاں تے اوس ویلے نشے وچ سی یاں ہن اے جے اوہنوں کجھ چیتے نہیں رہیا۔ میں وی گل لمکانا چنگا نہ سمجھیا۔
اوتھے اجیہے گروپاں نوں لوکائی ولوں تے کوئی مسئلہ نہیں ہوندا پر کدی کدی لوکل کونسل آپریشن کردی تے اوہناں نوں پھڑ کے لے جاندی جیہدے پاروں ایہہ کجھ چِر لئی غائب ہو جاندے سن یاں ایدھر اودھر ٹر جاندے تے فیر مُڑ کے آ جاندے سن۔ کونسل والے Rehabilitation کر کے اوہناں نوں نارمل بندے بناندے پر ایہہ فیر نشے دا شکار ہو جاندے سن۔ خورے نارمل حیاتی اوہناں نوں راس نہیں سی یاں کوئی گوڑھا دُکھ اوہناں نوں جاگن تے سہن توں ڈرائی رکھدا سی۔
کجھ دناں پچھوں اک واری فیر شام ویلے میرا بوہا کھڑکیا۔ ویکھیا اوہ کلّی ساہمنے کھلوتی اے۔ بوہا کھولدیاں ای اندر وڑن لگی میں چھیتی نال بوہے اگے ہو کے اوہنوں ڈکیا تے پچھیا
’’ہن کیہ چوری کرن آئی ایں تے تیرے دوجے سنگی کتھے نیں؟‘‘
’’واسطہ ای دو منٹ لئی مینوں اندر آن دے نہیں تے کونسل والے مینوں پھڑ لین گے۔‘‘
اوہدیاں اکھاں تے لفظاں چ عجیب جیہا ڈر ویکھ کے میرا دل پِج گیا تے میں فٹ اک پاسے ہو کے اوہنوں اندر آن دِتا۔
اوہ اندر وڑدیاں ای نُکر تے پئے صوفے اتے ڈھے پئی۔ گل بات شروع ہوئی تے مینوں جاپیا اوہ الحمد للہ، ما شاء اللہ تے انشاء اللہ دے اکھر بڑے مناسب موقعیاں تے ورتدی سی۔ شکلوں تے مشرق نال اوہدا دور پار دا کوئی تعلق نظری نہیں سی آؤندا فیر وی میں اوہنوں پچھیا:
’’کیہ توں مسلمان ایں؟‘‘
’’نہیں ہن میں کجھ وی نہیں۔ کسے وی مذہب نوں نہیں مَندی پر میں مسلمان ہو گئی ساں۔‘‘
’’کیویں؟‘‘
’’میں انور ناں دے اک پاکستانی نال ویاہ کیتا تے مسلمان ہو گئی ساں۔ روزے رکھدی ساں۔ نمازاں تے قرآن (انگریزی ترجمے والا) وی پڑھدی ساں۔ دیسی کھانے پکاندی ساں۔ کڑی، پکوڑے، پلاؤ وغیرہ۔ گھر دے ہور سارے کم وی میں ای کردی ساں۔
سچی گل اے انور نال مینوں دلی محبت سی تے اوہدے لئی کم کرنا مینوں بہوں چنگا لگدا سی۔ پوری طراں اوہدی رضا وچ ڈھلن لئی میں مغرب دے سارے اثر اپنے دل تے دماغ وچوں کھروچ کے اوتھے مشرق دیاں روایتاں لِیک لئیاں سن۔
میرے دِل، میریاں سوچاں تے اوہدی چھاپ سی تے میرے جذبے اوہدے عشق دے جنون نال اِنج بنّھے ہوئے سن جے اوہدا حکم مننا میرا فرض تے خوشی بن چکیا سی۔
آکھو تے میری پوری حیاتی ای بدل گئی سی۔ اوہ کم جیہڑے بال پنے توں میریاں عادتاں بن چکے سن میں اک دم چھڈ دِتے۔ سکرٹ دی تھاں پورا لباس پاندی تے پب جانا وی چھڈ دتا سی کھان پین چ وی صرف حلال خوراکاں کھاندی ساں۔
’’توں نوکری وی کردی سیں؟‘‘ میں پُچھیا
میں کونسل دے دفتر وچ جاب کردی ساں میری تنخواہ ٹھیک ٹھاک سی۔ گھر دے خرچے کڈھ کے اسیں کجھ پیسے انور دے پِشلیاں نوں پاکستان وی گھل دیندے ساں۔
میں خوش ساں۔ مجازی خدا دے رنگ وچ رنگی ہوئی سرشار جیہی ہر ویلے کم وچ رُجھی ہوئی۔ اٹھ نو مہینے بہوں چنگے لنگھے اساں بڑے مزے کیتے۔‘‘
اوہ چھت ول ویکھدی خورے کتھے اپڑی ہوئی سی۔
’’فیر کیہ ہویا؟‘‘، میں ٹوکیا
اک دیہاڑے میرے کھسم نے آکھیا میں اپنی ماں، بھین تے اک رشتے دار نوں بلانا چاہنا۔ میں فٹ ساری ڈاکومنٹیشن مکمل کیتی تے اوہناں نوں بلا لیا۔
’’اوہ کون سن؟‘‘
انور دی ماں، بھین تے مسیر۔
’’فیر کیہ ہویا؟‘‘
اوہ جد آ گئے تے انور نے آکھیا، ’’ایہہ میری مسیر اے جیہدے نال میں نِکیاں ہوندیاں دا منگیا ہوئیا واں۔ میری منگ ہون پاروں اوہ کسے ہور نال ویاہ نہیں کر سکدی ایس لئی میں مجبور آں۔ اوہدا اعتماد نہیں کھونا چاہندا۔ تینوں پتہ اے اسلام وچ اک توں چوکھے ویاہ ہو سکدے نیں۔ ایس لئی مینوں ایہدے نال شادی کرنی اے تاں جے اپنا وعدہ پورا کر سکاں۔‘‘
میں اوہدے تے ایناں اعتبار کردی ساں پئی ویاہ دی گل تے اوہدے نال رُسن یاں پریشان ہون دی تھاں میں ہور خوش ہو گئی۔ اوہ مینوں ہور چنگا لگن لگ پیا میں سوچیا میرا محبوب شوہر اک اجیہا بندہ اے جیہنوں اپنے وعدے دا پاس اے۔ سچی گل اے میرا اعتماد ہور پکا ہو گیا تے میں اوہدے تے مان کرن لگ پئی۔ میں آپے اوہناں دا ویاہ کرا دِتا۔
اوہدیاں اکھاں اتھراں نال بھر گئیاں تے ہوکا بھردیاں آکھن لگی۔
پر ویاہ مگروں حالات تیزی نال بدلن لگ پئے۔ انور نے دفتر جانا اُکا ای چھڈ دتا۔ میں کلّی کم کردی تے ہر ہفتے دے اخیر تے سس میرے کولوں سارے پیسے اِنج کھوندی جیویں میں اوہناں دی قرض دار ہوواں۔ ویلا لنگھدا رہیا۔ میرا شوہر ہر ویلے اپنی نویں سوانی نال رُجھیا رہندا۔ میں چُپ ضرور ہو گئی ساں پر بددل نہیں۔ انور بیوی نوں نال لے لے گھماندا رہندا تے میرے نال سِدھے مونہہ گل کرن دا روادار وی نہیں سی۔ فیر اوہ پب وی جان لگا۔ ایہناں فضول خرچیاں نال گھر وچ چنگی بھلی تنگی شروع ہو گئی۔ آپ کجھ کرن دی تھاں مینوں اوور ٹائم دا آرڈر ملیا۔ میں سر نیواں کر کے جُت گئی پر میری کلّی کمائی نال اینے لوکاں دیاں عیاشیاں ممکن نہیں سن۔ نوبت مار کٹ تے آ گئی۔ میں سہندی رہی۔ صرف ایس آس تے کہ انور فیر پہلے ورگا ہو جاوے گا۔
میری سوکن اُمید نال ہوئی تے بہوں خوشیاں منائیاں گئیاں۔ میرے دِل وچ وی اولاد دی محبت دا دیوا بلن لگ پیا۔ شوہر نال گل کیتی تے اوہ اگ بگولہ ہو کے آکھن لگا
’’جے توں بچہ پیدا کریں گی تے کماوے گا کون؟ نالے ایہہ بچہ کیہڑا غیراں دا اے توں اپنا فگر کیوں خراب کرنی ایں۔‘‘
جدوں کدی میں اپنے لئی کوئی پرس، پرفیوم یاں کپڑے لیاوندی سارے مینوں مارن نوں آؤندے جیویں میں کوئی وڈا جرم کیتا ہووے۔
’’توں اوہنوں چھڈ کے ٹُر جاندی۔ توں کیہڑا اوہناں دی متھاج سیں؟‘‘ میں آکھیا
اوہ میری گل سُنی ان سُنی کردی بولی۔
میں اک واری فیر دھڑ وٹ لئی ایس لئی کہ اجے تیکر مینوں اوہدے نال محبت سی تے ایہہ پک وی پئی اوہ وی میرے نال محبت کردا اے صرف حالات بدلن پاروں کجھ اوکھا ہو گیا اے۔ فیر اک رات مینوں سون لگیاں بڑی تریہہ لگی۔ کمرے وچ پانی نہیں سی۔ کمرہ کیہ سی میرا بیڈ روم تے انور تے اوہدی نویں سوانی ورتدے سن میں تے اُتے اک سٹور وچ پئی رہندی ساں فالتو شیواں وچکار۔ میں بِناں جُتی ہولی ہولی تھلے آئی تے انور بڑا آکڑ آکڑ کے اپنی ماں، بھین تے بیوی نوں اپنے کارنامے سنا رہیا سی پئی کیویں اوہنے مینوں اپنے شیشے وچ قید کیتا۔ اوہنوں میری بھولی بھالی فطرت دا پتہ سی ایس لئی اوہنے میرے نال محبت دا ڈرامہ کیتا۔ اوہ دس رہیا سی جے ’’انگریزنی جدوں محبت کردی اے تے قربانی دیاں ساریاں حداں ٹپ جاندی اے۔‘‘
اوہدی بیوی نے پچھیا ’’اوہ بڑی سوہنی اے کیہ تینوں اوہدے نال محبت نہ ہوئی۔‘‘
انور کھِڑ کھِڑ ہسن لگ پیا تے اُچی آواز وچ بولیا، ’’مینوں تے بو آؤندی اے چٹی چمڑی توں۔ حُسن تے سانولے رنگ وچ اے۔ فیر میں دین دار شخص، ایہناں نال کیہی محبت جیہناں دا نہ دین اے نہ ایمان۔ بھلا اوہدے نال محبت کر کے میں اپنی آخرت خراب کر لیندا۔ اولاد وی بے دین ہوندی۔‘‘
’’پر اوہ تے مسلمان ہو گئی اے۔ اوہدے سارے عمل مسلماناں ورگے نیں۔‘‘ اوہدی بیوی آکھیا۔
’’مینوں پک نہیں۔ اُنج وی عمل نہیں دل ویکھیا جاندا اے۔ کیہ خبر اوہدے دل وچ کیہ ہووے۔ ہو سکدا اے ایہہ سب اوہ وکھالے لئی کر رہی ہووے۔‘‘
ایہہ اکھر نہیں سن بم سن جیہناں میری ہستی نوں لیر و لیر کر چھڈیا۔ اک گھڑی وچ میرا ہر بھرم ٹُٹ گیا۔ میں پاگل ہو گئی۔ سارے سنسار وچ کلّی۔ کِنوں دُکھڑے سناواں۔ کِنوں دُہائی دیواں۔ اوہناں نال گل کرنا ای بیکار سی۔
اعتماد دا کچا دھاگہ کیہ ٹٹیا سارے رشتے ٹُٹ گئے تے میں کلّم کلّی رہ گئی۔ کِتھے جاواں؟ ماں پیو، بھین بھرا تے میرے ایس ویاہ پچھوں میرے نالوں ناطہ تروڑ کے دوجے شہر ٹر گئے سن تے جیہدے لئی میں سب کجھ چھڈیا اوہ مینوں دھوکہ دے رہیا سی۔ کندھاں نوں ٹکراں ماردی گھر چھڈ کے نکلی تے ایس گروہ تے نظر پئی۔ میرے ہوٹھاں تے صدیاں دی تریہہ ویکھ کے اوہناں جھٹ کوئی شے میرے حلق وچ سُٹی۔ کجھ چِر لئی سبھ بھُل گیا فیر میں عادی ہو گئی، نہ ہوندی تے مر جاندی۔ سارا دن ایتھے پئے رہندے آں شامیں سرکاری دفتر دے ورانڈے وچ خالی گتے دے ڈبیاں چ سوں جاندے آں یاں کجھ سنگیاں کول کونسل دے کمرے وچ وڑ جاندے آں۔ کونسل توں جیہڑا ہفتہ لبھدا اے اوہدے نال نشہ خریدنے آں۔ باقی شیواں ایدھروں اودھروں چوری کر کے ڈنگ ٹَپ جاندا اے۔ میں کدی فیر ہوش وچ نہیں آؤنا چاہندی۔
فیر اوہ بولی، ’’توں کونسل آلیاں نوں سمجھا ناں بڑیاں کتاباں پڑھدا رہنا ایں۔ اسیں اینا خرچہ کر کے ہوش گوانے آں تے اوہ علاج کر کر کے سانوں فیر ہوش دواندے نیں۔ اوہناں نوں دس ہوش وچ آ گئے تے ساہ لینا اوکھا ہو جاوے گا۔‘‘
کونسل والے اجے تھلے کھلوتے سن تے میرا جی کردا سی میں باری راہیں اوہناں نوں واج مار کے بلاواں تے آکھاں مینوں گرفتار کر لوو پر میرے وچ وی اینی اخلاقی جرأت کتھے سی!!


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels