Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> ابیات سلطان باہو >> ابیات باہو 160-151

ابیات باہو 160-151

سلطان باہو
February 5th, 2008
5 / 5 (1 Votes)



151
کل قبیل کویشر کہندے کارن در بحر دے ہُو
شش زمین تے، شش فلک تے شش پانی تے تردے ہُو
چھیاں حرفاں وچ سخن اٹھاراں دو دو معنی دھر دے ہُو
باہو حق بچھانن ناہیں پہلے حرف سطر دے ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کل=خاندان-قبیلہ ، ٹابری -
کویشر=کوی راج - ملک الشعرا۔ سب توں وڈا شاعر
کل قبیل کویشر =کلاں خانداناں تے قبیلیاں دا مول مڈھ دسن ولاے شاعر ایہ عام طور تے بھاٹ یا میراثی ہوندے نیں -اہیناں دا پیشہ گانا وجانا نہیں ہوندا سگوں ایہناں اپنے وڈیاں کولوں خاص قبیلیاں -ذاتاں ۔ گوتاں دا شجرہ زبانی یاد کیتا ہوندا اے۔ اپنے اپنے قبیلیاں دی تاریخ چھوہن توں پہلاں اوہ ساری کائنات دے خالق سر جنہار دی تعریف کر کے اپنے علم مطابق وسدے نیں پئی ایہ دنیا کویں بنی ۔ زمین اسمان تے سمندر موتی بنان دا کارن کیہ اے ایس طرحاں اوہ جگ دے اپجن بارے اپنا علم وسدے ہوئے خاص قبیلے دی تاریخ تک اپڑ جاندے نیں
کارن=مول ۔ مڈھ ۔ اصل سبب علت غائی (کسے شے دے بناون دی وجہ ) سو خالق کل اٹھاراں ہزار جساں (
species) دی مخلوق بنائی جنہاں وچوں چھ ہزار فلک (ستاریاں دے مدار ) تے بنائی گئی چھ ہزار دھرتی تے پیدا کیتی گئی تے چھ ہزار نوں پانی وچ جنم دتا گیا فقری نور محمد سروری قادری کلا چوی دے لکھن مطابق اوہ چھ لفظ (جنہان دا نور ظہور ایہ ساری کائنات اے ) ایہ نیں ۔ اللہ۔ للہ لہ ہو ۔ محمد فقر تے ایہناں دے حرفاں دی تعداد ترتیب وار انج 4+2+2+3+4+3=18بن جاندی اے ایہناں حرفاں وچوں ہر اک حرف اپنے اندر سینکڑے معنے رکھدا اے۔
حضرت سلطان العارفین فرمندے نیں میرے خیال وچ کل قبیل کویشر رنیا دی مخلوق بارے حق نوں نہیں پچھان سکے کیوں جو ایس ویر دے لئی لکھی گئی تحریر دی پہلی سطر دا پہلا حرف ع (عشق ) اے-
ٹ ک =اول حمد خدا دا درد کیجے عشق کیتا سو جگ دا مول میاں -ہ-دبند 1
حب کنوں جگ رسجیا عشقوں جوت جلی (تحفہ الفقرا (محمد دین قادری )
مولو موہو کار کرتے جگت اپایا (گرہانی )



152
کلمے دی کل تداں پیوسے کلمے دل جد پھڑیا ہُو
بے درداں نوں خبر نہ کوئی دردمنداں گل مڑھیا ہُو
کفر اسلام دی کل پیوسے بھن جگر جد وڑیا ہُو
قربان تنہاں توں باہو جنہاں کلمہ صحی کر پڑھیا ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کلمہ =پہلا کلمہ طیب ۔ ٹ ک 156
کل (سندھی ) خبر- علم - واقفیت- آگاہی-بھیت
کلمے دی کل تداں پیوسے=(1) کلمے دی حقیقت توں اودوں ای آگاہی ہوئی (2) کلمے نال ول نوں سکون لیا ٹ ک ق م 13/28
گل مڑھنا =تویت (تعویذ ) نوں چمڑے وچ مڑھا کے گل پالینا
بے درداں =........بے درداں نوں کلمے دی کوئی سار نہیں پر عاشقاں نے کلمے نوں گل دا تعویذ بنایا
کل پینا =ٹ ک 70
بھن کگر وچ دڑیا =لوں لوں وچ دھس گیا۔
کفر اسلام =........کفراسلام دی حقیقت توں اوس ویلے مکمل آگاہی ہوئی جدوں کلمہ ساڈے لوں لوں وچ گھر کر گیا
سہی کرنا =ٹ ک 9



153
کلمے دی کل تد پیوسے کل کلمے ونج کھولی ہُو
عاشق کلمہ پڑھدے جتھے نور بنی دی ہولی ہُو
کلمے اندر چوداں طبق کیا جانے خلقت بھولی ہُو
کلمہ پیر پڑھایا باہو جان اوسے توں گھولی ہُو

اوکھے لفظاں دے معنے
کلمہ =ٹ ک 156-152
کل پینا =ٹ ک 70
کل کلمے ونج کھولی =(1) کلمے نے جا کے اپنی حقیقت توں آگاہ کرایا (2) کلمے بند مشین نوں کھول کے چالو کردتا
نور بنی دی ہولی=ہولی اک خوشی دا دن دیہاڑ اے -جیہڑا بسنت توں چالیسویں دن منایا جاندا اے ایہ موسمی دیہار وی اکھواندااے -ہند پاک وچ سب توں چنگا موسم ایہوچالیہ دن ہوندے نیں لوک ہولی نوں رج کے خوشی کر دے نیں۔ ہولی دا تعلق ہو لیکا نال وی جوٹیا جاندا اے ۔ ایس پاروں ہولی نیکی دی بدی اتے جت ظاہر کردی اے بنی دا نور کھنڈن اتے عشقاں نوں کنی خوشی ہووے گی اوہ کسے ہولی نالوں گھٹ نہیں ہو دکدی ۔ عاشق اوتھے کلمہ پڑھدے نیں جتھے نبی دے نور دی جت دی خوشی منائی جاوے
چوداں طبق=ٹ ک 3
خلقت بھولی =سادہ تے بھولی بھائی لوکائی
جان گھولی =جان قرنان کر دتی پچھلے زمانے وچ جدوں کسے پیارے دی جان میماری توں بچانی ہووے تے پورے صدق سچ نال خدا اگے دعا کیتی جاندی سی پئی ایس بیمار دے بدلے میری جان لے لے ایس لئی روگی دی منجی دے دوا لے ست پھیرے لائے جاندے سن نال ای آکھیا ویندا سی ۔ اپنی جان فلانے توں گھولی ۔ جے ڈھڈوں صاف ہوکے آکھیا جاوے تے خدا دعا قبول کر لیندا آہی ٹ ک ۔ ہمایوں بادشاہ دی بیماری تے اوہدے پیو دا اپنی جان گھولنا۔



154
کلمے دی کل تداں پیوسے مرشد کلمہ دسیا ہُو
ساری عمر وچ کفر دے جالی بن مرشد دے وسیا ہُو
شاہ علی شیر بہادر وانگن وڈھ کفر نوں دھسیا ہُو
دل صافی تاں ہووے باہو کلمہ لوں لوں رسیا ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کل پینا=ٹ ک 70
وسیا =زندگی بسر کیتی
جالی =(مصدر جالنا ) گزاری ۔ بسر کیتی
وڈھ =کٹ ۔ مار کے ۔ اگانہہ ٹرن دا سلسلہ توڑ کے
دھسنا دشمن مگر پچھا کر کے اوہنوں سرحداں توں غائب کر دینا
صافی =صدق صفا والا ۔ سچا مومن
تاں =تدای -اوسے صورت وچ ای
لوں لوں =ٹ ک 19
رسیا=رچ وس گیا -سرایت کر گیا -اثر کر گیا۔



155
کلمے لکھ کروڑاں تارےولی کیتے سئے راہیں ہُو
کلمے نال بجھاے دوزخ اگ بلے ازگائیں ہُو
کلمے نال بہشتیں جانا نعمت سنجھ صباحیں ہُو
کلمے جیہی نہ کوئی نعمت باہو دوہیں سرائیں ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کلمے =(1)کلمہ طیب نے (2) اللہ دا کلام
تارء =پار اتارے -مکتی نجات دواوے -جیون دے مسئلے حل کرے
سئے =سینکڑے
راہیں =راہ وچ ای (2) طریقیاں نال
بجھائے دوزخ =( 1) حضرت امراہیم دی خچانوں ٹھنڈیاں کیتا
(2) بندے دی اندرلی شیطانی اگ مٹھی کیتی ۔ (3) حرص پوس جنس دی خواہش مکا دتی
ازگاہیں =(ازگاہ =اسگاہ ) اسگاہ دی
اسگاہ =جہیدا کوئی حد بنا نہیں -ڈونگھائی جہدی تھاہ دا پتہ سر نہ لگ سکے
سنجھ =صباحیں =صبح شام ت ک 121
دوسرا (ہر دو سرائے ف ) دو جہان -ایہہ دنیا تے عاقبت -دونویں جہان



156
کلمے نال میں نہاتی دھوتی کلمے نال ویاہی ہُو
کلمے میرا پڑھیا جنازہ کلمے گور سہائی ہُو
کلمے نال بہشتیں جانا کلمہ کرے صفائی ہُو
مڑن محال تنہاں نوں باہو جنہاں آپ بلائی ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کلمہ =کلمہ طیب -جہدے وچ اک اللہ دا اثبات تے باقی سارے جھوٹھیاں معبوداں دی نفی ہوندی اے ایسے نال ای عقد نکاح بجھدا اے۔ ایسے نال ای بیعت ہوندی اے۔ ایسے کلمے دی مدد نال ای مرن توں پہلے مریا جاندا اے
گور=قبر
سہائی=اسم صفت سہا یادی مؤنث
Agreeable , pleasing
گور سہائی =قبر دے عذاب توں چھٹکارا ملدا اے تے قبر بندے لئی سہائی تھی ویندی اے
محال =ناممکن -مشکل
آپ =خود - مالک - کنت (مراد اللہ تعالی ) ٹ ک 139
(چوتھے مصرعے وچ لفظ باہو تے جنہاں دیاں تھاواں بدل کے ویکھو وحدت الوجودی معنے آپ اپنا چس دین گے)
بلائی =(1) نہاتی دھوتی دی رعایت نال بلائی ٹ ک پنجابی اکھان سدی نہ بلائی میں منڈے دی تائی (2) سد -اواز-مجلس وچ شامل ہون دی دعوت -بلاوا (3) اشیر باد
(معراج شریف دے واقعہ نوں مکھ رکھ کے چوتھے مصرعے دی تشریح کروٹ ک م ق 17/1



157
کند ظلمات اندھیر غباراں راہ ہَن خوف خطر دے ہُو
آب حیات منور مکھڑا سائے زلف عنبر دے ہُو
مثل سکندر ڈھونڈن عاشق پلک آرام نہ کردے ہُو
خضر نصیب جنہاں دے باہو گھٹ اوتھے جا بھر دے ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کنڈ =چشمہ -تلا
آکھدے نیں کہ ایہہ چشمہ اک چوکھے گھنے تے انھیرے جنگل وچ سی جتھے دن عیلے دی گھٹا ٹوپ انھیرا چھایا رہندا سی -ایس لئی اوس چشمے تک ڈھوئی عام انساناں دی پہنچ توں باہر سی سکندر حضرت خضر علیہ السلام دی اگوائی بیٹھ اوس چشمے تائیں اپڑیا سی پر اوہ دی کسے وجہ توں پانی نہ پی سکیا حضرت خضر آپ اس پانی نوں بی کے امر ہوچکے نیں
ٹ ک -سکندر نامہ (ف) لکھاری نظامی گنجوی ایس واقعے دا تذکرہ قارسی اسب وچ عام اے -اوتھوصں ای لوک دھارا وچ شامل ہوگیا اے - غائب دا شعر دی ایس واقعے ول اشارہ کردا اے -
کیا کیا خضر نے سکندر سے اب کسے راہنما کرے کوئی
آب حیات =آب حیاتی ٹ ک 17
عنبر =سمندر دی جھگ توں حاصل ہون والی کالے رنگ دی تیز خوشبو دار سے (زلف دی کالک تے خوشبو ظاہر کرن واسطے شاعر ایہ لفظ ورتدے نیں )
خضر نصیب =ٹ ک بزم صوفیہ صفحہ264
حضرت خضر دے نصیبے والا ہمیشہ دی زندگی پاکے امر ہو جاون والا-ٹ ک بزم صوفیہ صفحہ 246



158
کن فیکون جدوں فرماؤس اساں بھی کولے ہاسے ہُو
ہکے ذات صفات ربے دی ہکے جگ ڈھنڈیاسے ہُو
لامکان مکان اساڈا آن بُتاں وچ پھاسے ہُو
نفس پلیت پلیتے باہو اصل پلیت تاں نہسے ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کُن فَیَکُون =ٹ ک ق م 2/117
فرمائیں =اوہنے (خدا تعالی نے ) فرمایا سی
کولے =کول ، وچ
کول =(ہ) (1) پاس -نیڑے -(2) اکلوانجے لک چھپ کے بیٹھن دا کوئی تھاں جویں -غار تے گھڈ ت ک (پھلے کول جتھے منگو بیٹھدا سی اوتھے کول ہیسی گھرنائیاں دا ۔ ہ- و بند 24
ہکے ذات صفات =........اک ویلا اوہ سی جدوں اسیں اوسے ذات تے صفات دا حصہ ساں ہن اک ویلا اجیہادی آگیا اے جدوں اسیں اوہنوں جگ وچ ڈھونڈ رہے آں -اک اجہیا ویلا سی جدوں ساڈا ڈیرا لا مکان سی -ہن اسیں ایتھے آکے بتاں وچ پھس گئے ہاں -کسے بت دا ناں چاگو جلاو اے کسے بت دا ناں علما موچی کسے بت دا ناں چودھری فلانے خاں اے-ہن ساڈے اتے وکھ وکھ نانوان دے ایہ لیبل پکے ہوگئے نیں-اسیں اصل وچ تے اک ذات پاک دا ای حصہ ساں پر پلیت نفس نے ساڈے اندر وڑکے سانوں کر اہے پادتا اے شیطان دی پہلی نا فرمانی یا پلیتی نفس پاروں ای سی-
جگ=زوج-نر -ناری وچوں کوئی اک
ناسے =اسیں نہیں ساں ۔ دوجے مصرعے وچ جگ دی تھاں جگ ہوون دا وی امکان ہے-پھیر معنے انج ہوسن اک سماں سی جدوں اسیں رب دی ذات صفات وچ شامل ساں -ہن اجیہا ویلا آگیا اے کہ ساڈے وچوں ہر کوئی نامکمل اے تے اپنا جگ لبھدا پھر دا اے۔



159
کوک دلا متاں رب سنے چا دردمنداں دیاں آہیں ہُو
سینہ میرا دردیں بھریا اندر بھڑکن بھاہیں ہُو
تیلاں باجھ نہ بلن مشالاں درداں باجھ نہ آہیں ہُو
آتش نال یرانہ باہو پھر اوہ سڑن کہ ناہیں ہُو


اوکھے لفظاں دے معنے
کوک =درد بھری آواز کڈھ -کوک مار
متاں =شاید -ہو دسکدا اے -کیہ پتا ے
درد مند =ٹ ک 47
آہیں =ہائیں
مشالاں =مشعلیں
درداں باجھ =......جنا چر دلہ وچ سچا عشق (برہوں ) نہ ہووے آہ نہیں نکل سکدی
آتش (ف ) اگ -عشق دی بھاہ
اوہ = ( مراد) پروانے -بھمٹ -بھنورے
پھراوہ سڑن =پھر اوہناں دا سڑنا یقینی امر اےت
ٹ ک =سڑن کپڑے ہون تحقیق کالے جہیڑے گو شٹی وہن لوہار دے نی -ہ-و بند 355
ٹ ک - ریاض الصالحین حدیث نمبر 336
بیت دا تیجا مصرعہ - پنجابی لوکاں وچ اکھان وانگوں ورتیندا ے

160

کیا ہویا بت اوڈھر ہویا دل ہر گز دور نہ تھیوے ہُو
سئیاں کوہاں تے مرشد وسدا وچ حضور دسیوے ہُو
جیں دے اندر عشق دی رتی بن شرابوں کھیوے ہُو
نام فقیر تنہاں دا باہو قبر جنیاں دی جیوے ہُو

اوکھے لفظاں دے معنے

بت =جسم -قلبوت -دیہی (مرشد پاک دا خاکی پتلا )
اوڈھر=اوجھل -
نظراں توں اوہلے - دوریڈا
دل =میرا شوق بھریامن
سئیاں =کئی سینکڑے
کوہ =کوس - سفر دی لمان دا اک پیمانہ جیہڑا چار ہزار گز دے برابر دسیا جاندا اے پاک ہنددے مختلف علاقیاں وچ ایہدی لمان وکھ وکھ سی-
حضور=رسول کریم
ؐ دی حاضری وچ ٹ ک 23
جیں =جنہاں
رتی=ٹ ک 25
کھیوے =ٹ ک 127
قبر =جیونا =ٹ ک 11


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels