Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاسک >> آکھیا وارث شاہ نے >> ہیر وارث شاہ >> ہیر وارث شاہ بند 51-55

ہیر وارث شاہ بند 51-55

وارث شاہ
November 20th, 2008

بند ٥١

بیڑی نہیں ایہ جنج دی بنی بیٹھک جو کو آوندا سد بہاوندا اے
گڈا وڈا امیر فقیر بیٹھے کون پچھدا کیہڑے تھاؤندا اے
جویں شمع تے ڈگن پتنگ دھڑ دھڑ لنگھ نیئں مہانیا آوندا اے
خواجہ خضر دا بالکا آن لتھا، جنا کھنا شیرینیاں لیانودا اے
لڈن نہ لنگھایا پار اس نوں اوس ویلڑے نوں پچھوتاوندا اے
یارو جھوٹ نہ کرے خدا سچا رناں میریاں ایہ کھسکاندا اے
اک سد دے نال ایہ جِند لیندا پنچھی ڈیگدا مِرگ پھہاوندا اے
ٹھگ سنے تھانیسروں آوندے نیں ایہ تاں ظاہرا ٹھگ چنہاوندا اے
وارث شاہ میاں ولی ظاہر ہے ہنے ویکھ جھبیل کٹاوندا اے

مشکل لفظاں دے معنے

گڈا وڈا۔ نکا وڈا، اُچے نیویں دے فرق کیتے بنا
نیئں۔ ندی
مہانیا۔ ملاح
بالکا۔بل، بالک، مرید
جنا کھنا۔ نکا وڈھا
شیرینیاں۔ نیاز لئی مٹائیاں تے ہور شیواں
ویلڑے۔ ویلے
سد۔ اک آواز، تان، گاون دا بول
جند۔ زندگی
پنچھی۔ پرندے
مرگ۔ ہرن
پھہانودا۔ پھاہی وچ پھساوندا

خواجہ خضر۔ اک خیالی مشہور ہستی جنہاں بارے کہیا جاندا ہے جو اوہناں نے آب حیات پیتا ہویا ہے تے اوہ ہر زمانے وچ سن تے رہن گے۔ اوہ دریاواں دے نال سفر کردے ہین تے ایس لئی دریاواں دے گھاٹا، پتناں تے بیڑیاں وچ اوہناں دے ناں دی نیاز ونڈی جاندی ہے۔
تھانیسر۔ سرسوتی دریا دے کنڈے، انبالہ توں ٢٥ میل دور اک شہر ہے جیس دا ہندو مذہب دیاں داستاناں وچ بڑا ذکر ہے۔ مہا بھارت وچ ایس نوں استھان تیرتھ کہیا گیا ہے۔ ایتھے پوِتر تلا ہے تے کئی منتا یوگ کھنڈر ہین۔ ایتھے پنج میل دے چوگردے وچ چالیہ درگاہاں ہین جنہاں بارے ہندو باہمن حیران کرن والے قصے سناوندے ہین۔
تھانیسر دے ٹھگ۔ سِدھیاں سادیاں لوکاں نوں تھانیسر دیاں پٹھیاں سِدھیاں کہانیاں سنا کے لٹن والے ٹھگ

بند ٥٢

جا ماہیاں پنڈ وچ گل ٹوری اک سُگھڑ بیڑی وچ گاوندا ہے
اوہدے بولیاں مُکھ تھیں پھل ِکردے، لاکھ لاکھ دا سد الاوندا ہے
سنے لُڈن جھبیل دیاں دوویں رناں سیج ہیر دی تے انگ لاوندا ہے
وارث شاہ کواریاں آفتاں نیں ویکھ کہیا فتور ہُن آوندا ہے

مشکل لفظاں دے معنے

ماہیاں۔ ماہی دی جمع، مجھاں چارن والے۔پرانے ویلیاں وچ ایہہ مجھاں چارن والے ہی کڑیاں دا آئیڈیل ہوندے سن کیوں جو اوہ سب توں وڈھا تے اوکھا کم کردے سن۔ ایس لئی محبوب لئی ماہی دا لفظ زبان دا حصہ بن گیا۔
سُگھڑ۔ گُڑھیا ہویا بندہ، ساؤ
الاونا۔ سر وچ گاونا
انگ لاونا۔ پیار محبت کرنا

بند ٥٣

لوکاں پچھیا وو مِیاں کون ہُنّائیں ان کسے نے آن کھواایا ای
تیری صورت تے بہت ملوک دِسے ایڈ جفر توں کاس تے جالیا ای
انگ ساک کیوں چھڈ کے نس آیوں بُڈھی ماں تے باپ نوں گالیا ای
اُوہلے اکھیاں دے تینوں کیویں کیتا کنہاں دُوتیاں دا قول پالیا ای

مشکل لفظاں دے معنے

ملوک۔ نازک، سوہنی
جفر۔ (جفا توں بنیا) مصیبتاں، دکھ
کاس۔ کاہنوں، کیس کر کے
گالیا۔ ساڑیا، برباد کیتا
اوہلے۔ اوٹ وچ، اوجھل
دوتیاں۔ دشمناں، رقیباں
قول پالنا۔ بولی یا طعنے نوں سچ کر وکھانا

بند ٥٤

ہس کھیڈ کے رات گذاریا سو صبح اٹھ کے جیو اُداس کیتا
راہ جاندڑے نوں ندی نظر آئی ڈیرا جا ملاحاں دے پاس کیتا
اگے پلنگ بیڑی وچ وچھیا سی اُتے خُوب وچھاونا راس کیتا
بیڑی وچ وجاء کے ونجھلی نوں جا پلنگ اتے خاص عام کیتا
وارث شاہ جا ہیر نوں خبر ہوئی تیری سیج دا جٹ نے راس کیتا

مشکل لفظاں دے معنے

راس کرنا۔ سدھا کرنا، وٹ کڈھنا
عام خاص کرنا۔ مغل دور وچ بادشہ لوکاں دیاں شکائیتاں سنن لئی ہر روز دربار لاوندے سن۔ اوس ویلے ہر کوئی دربار وچ آ سکدا سی ایس لئی ایس نوں 'بار عام' کہیا جاندا سی۔ ایسے طرحاں 'بار خاص' سی جیس وچ بادشاہ دے خاص درباری آ سکدے سن۔ پھیر جد ایہہ دوہیں طرحاں دے لوک دربار وچ ہوندے تے اوس نوں 'بار خاص و عام' کہیا جاندا سی۔ ایہہ بعد وچ 'عام خاص ' رہ گیا۔
ایتھے رانجھے نے خاص لوکاں دی تھاں عام بندے لے آندے۔

[رانجھے نے کہیا] میں رات ہس کھیڈ کے گذاری تے صبح اٹھیا تے جی اداس ہو گیا
راہ جاندے نوں مینوں ندی نظر آئی تے میں ملاحاں کول ڈیرہ لا لیا
میں بیڑی وچ پلنگ وچھیا ویکھیا تے اوس نوں سدھا کرکے سون لئی بنا لیا
میں بیڑے وچ ونجھلی وجائی تے عام لوکائی بیڑی وچ آگئی ، میں خاصاں دے پلنگ تے عام لوکاں نوں بٹھایا
وارث شاہ دسدا ہے، کہ ہیر نوں وی خبر ہوگئی جو کسے جٹ نے تیری سیج دا ستیاناس کر دتا ہے

بند ٥٥

لے کے سٹھ سہیلیاں نال آئی ہیر متڑی روپ گمان دی جی
بُک موتیاں دے کنیں جھمکدے سن کوئی حور کہ پری دی شان دی جی
کڑتی سوہے دی ہک دے نال پھبی ہوش رہی نہ زمیں اسمان دی جی
جس دے نک بُلاق جیوں قطب تارا جوبن بِنھڑی قہر طوفان دی جی
آ بُندیاں والیئے ٹلیں موئیے اگے گئی کیتی تنبو تان دی جی
وارث شاہ میاں جٹی لوڑ لُٹی بھری کِبر ہنکار تے مان دی جی

مشکل لفظاں دے معنے

متڑی۔ مدہوش، بھری ہوئی، پُر
گمان۔گھمنڈ
بُک۔پانی پین یا کوئی ہور شے چکن لئی دوہاں ہتھاں نوں جوڑ کے پیالے وانگ بنایا جاندا ہے۔ بک موتیاں توں ایتھے مطلب ہے بہت سار موتی
جھمکدے۔ چمکدے
سوہے۔ لال رند دا کسمبھے نال رنگیا کپڑا
بُلاق۔نک دی نتھ، وڈا سارا چھلا۔ ایہ اینا وڈا ہوندا ہے جو زنانیاں ایس نوں چک کے پانی پیندیاں ہین۔
قطب تارہ۔اک خاص تارہ جیہڑا ادھی رات توں مگروں نظر آؤندا اے تے دوجیاں تاریاں نالوں بہتا چمکدا ہے،
جوبن بنھڑی۔ جوانی وچ پوری رچی ہوئی
ٹلیں۔ ٹل جا، رک جا
موئیے۔ موت نوں سدے دین والئیے
کیتی۔ کنی دی پُرانی شکل، کنے ہی
تنبو۔ خیمہ، وقتی ٹھہرن لئی بنائی تھاں، ایس دا اشارہ فوج ول یا حلہ آوراں ول وی ہے جیہڑے جہان نوں فتح کردے پھردے سن۔
مان متی۔ غرور نال بھری، غرور وچ ڈبی
لوڑھ۔ ظلم، زیادتی، ہڑ
کِبر۔ غرور، اپنے آپ نوں وڈھا جاننا


Share |


 

Depacco.com


 

 

Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels